Su Haslığı Testi — ISO 105-E01

Su Haslığı Testi Nedir?

Su haslığı testi, numunenin beyaz refakat kumaşıyla birlikte saf suda ıslatılıp basınç altında tanımlı sıcaklıkta bekletilmesidir. Islanma sonrası renk değişimi ve refakat kumaşındaki kirlenme gri skalayla değerlendirilir.

Su Haslığı Testi Amacı

Amaç, ürünün yağmur, terleme dışı ıslanma veya nemli ortamda saklanma durumunda renk aktarıp aktarmayacağını belirlemektir.

Su Haslığı Testi Hangi Ürünlere Uygulanır?

Dış giyim ve yağmurluk
Havlu ve plaj tekstili
Astar ve iç kumaşlar
Döşemelik kumaşlar
Baskılı tekstiller

Su Haslığı Testi Hangi Sektörlerde Kullanılır?

TekstilPerakendeTüketici Ürünleri

Su Haslığı Testi İçin İlgili Standartlar

TS EN ISO 105-E01 (su haslığı)
TS EN ISO 105-E02 (deniz suyu haslığı)
TS EN ISO 105-E03 (klorlu su haslığı)
TS EN ISO 105-A02 / -A03 (değerlendirme skalaları)

Su Haslığı Testi Koşulları

Sıvı: Saf su (E01); deniz suyu ve klorlu su için ayrı bölümler kullanılır
Basınç: Perspirometre cihazında standartta tanımlı ağırlıkla
Bekleme: Etüvde standartta tanımlı sıcaklık ve sürede

Su Haslığı Testi Cihazı

Perspirometre
Etüv
Standart aydınlatmalı değerlendirme kabini ve gri skalalar

Su Haslığı Testi İçin Numune Gereksinimleri

Numune refakat kumaşıyla birlikte dikilmeli
Her renk için ayrı numune
Saf su kullanılmalı; şebeke suyu sonucu değiştirir
Değerlendirme için işlem görmemiş referans ayrılmalı

Su Haslığı Testi Süresi

Islatma, basınç altında bekleme ve kurutma deneyin süresini oluşturur; sonuç genellikle bir iş günü içinde alınır.

Su Haslığı Testi Prosedürü

1Numune ve refakat kumaşı hazırlanıp dikilir.
2Numune saf suya standartta tanımlı süre boyunca batırılır.
3Fazla su alınır ve numune plakalar arasına yerleştirilir.
4Tanımlı ağırlık altında etüvde bekletilir.
5Numune ayrılır ve kurutulur.
6Renk değişimi ve kirlenme gri skalayla değerlendirilir.

Su Haslığı Testi Kabul Kriterleri

Standart ölçüm yöntemini tanımlar, geçme notunu tanımlamaz. Kabul eşiği müşteri şartnamesiyle belirlenir; perakende zincirlerinin çoğu iç giyimde ve açık renklerde daha yüksek not ister. Şartname verilmediğinde rapor yalnızca ölçülen notu bildirir.

Sonuçların Değerlendirilmesi

Sonuç 1–5 arası gri skala notu olarak verilir: renk değişimi ISO 105-A02, kirlenme ISO 105-A03 skalasına göre değerlendirilir. 5 değişim yok, 1 en şiddetli değişim demektir. Ara notlar (4-5, 3-4 gibi) kullanılır.

Su Haslığı Testi Raporu

Numune tanımı ve renk
Uygulanan standart bölümü
Renk değişimi notu
Refakat kumaşındaki her lif için kirlenme notu

Akreditasyon

EUROLAB; laboratuvar deneylerinde ISO/IEC 17025, muayene ve gözetimde ISO/IEC 17020, sistem ve ürün belgelendirmesinde ISO/IEC 17021-1 ve ISO/IEC 17065 kapsamlarında, IAF ve ILAC çok taraflı tanınma anlaşmalarına taraf akreditasyon kuruluşlarından alınmış uluslararası tanınan akreditasyona sahiptir. Bu zincir, düzenlenen rapor ve belgelerin dünya genelinde kabul görmesini sağlar.

Bu testin akredite kapsamda sunulup sunulamayacağı ürününüze ve uygulanacak standarda göre değişir; akreditasyon metot bazında olduğu için kapsam teklif aşamasında yazılı olarak teyit edilir.

Kapsam ve yetkiler

İlgili Mevzuat

AB 1007/2011 (tekstil elyaf adları ve etiketleme)
AB 1907/2006 REACH Ek XVII (tekstilde kısıtlı maddeler)
Tekstil Ürünlerinin İsimlendirilmesine İlişkin Yönetmelik

Tekstil Testleri — Bu Deney Alanı Ne Yapar?

Aşağıdaki bölüm Water deneyinin ait olduğu alanı anlatır; bu deneyin kendi koşulları ve kabul ölçütleri yukarıdaki bölümlerde yer alır. Ürününüze özgü kapsam teklif aşamasında yazılı olarak netleştirilir.

Tekstil deneyleri iki soruyu ayrı ayrı yanıtlar: kumaş kullanım ömrü boyunca fiziksel olarak dayanıyor mu, ve üzerinde insan sağlığı için kısıtlanmış bir madde var mı? Bu iki eksen farklı laboratuvar altyapısı ve farklı karar mekanizması gerektirir.

Fiziksel tarafta kopma ve yırtılma dayanımı, aşınma direnci, boncuklanma, boyutsal değişim, renk haslığı, su ve yağ iticilik ölçülür. Bu deneylerin çoğu KULLANIM SENARYOSUNA bağlıdır: bir döşemelik kumaşta Martindale aşınma çevrimi belirleyici iken, bir gömlek kumaşında yıkamada boyutsal değişim ve renk haslığı öne çıkar. Aynı kumaş, farklı kullanım için farklı deney setinden geçer.

Renk haslığı alanın kendine özgü bir gövdesidir ve tek bir deney değildir. Aynı kumaşın ışığa, yıkamaya, sürtmeye, tere, tükürüğe, klorlu suya ve ütülemeye karşı haslığı ayrı ayrı ölçülür; her biri farklı bir kullanım anını temsil eder. Sonuçlar gri skala ile 1'den 5'e puanlanır ve şartname her etken için ayrı asgari puan verir.

Kimyasal tarafta azo boyarmaddelerden açığa çıkan aromatik aminler, formaldehit, ağır metaller, ftalatlar, kısa zincirli klorlu parafinler, alkilfenoller ve PFAS bileşikleri aranır. Bu kalemler REACH kısıtlamalarından, marka kısıtlı madde listelerinden (RSL) ve OEKO-TEX gibi gönüllü şemalardan gelir. Marka listeleri çoğu zaman mevzuattan daha sıkıdır; hedef müşteri belirleyicidir.

Tüketici tekstilinde CE işareti YOKTUR. Yükümlülük üç ayaklıdır: elyaf bileşimi ve bakım etiketlemesi, kimyasal kısıtlamalara uyum ve genel ürün güvenliği. Koruyucu işlev iddiası taşıyan tekstil (iş elbisesi, aleve dayanıklı giysi, yüksek görünürlüklü giysi) ise kişisel koruyucu donanım mevzuatına girer ve orada CE zorunludur — bu ayrım ticari olarak kritiktir.

Etiket beyanının doğrulanması alanın en rutin işidir. Kantitatif lif analizi, etikette yazan karışım oranını doğrular; tolerans aralıkları mevzuatta tanımlıdır. Yanlış lif beyanı hem tüketiciyi yanıltır hem gümrük sınıflandırmasını etkiler.

Sürdürülebilirlik iddiaları son yıllarda alana yeni bir gövde ekledi: geri dönüştürülmüş içerik oranının doğrulanması (GRS, RCS), organik içerik (GOTS), zararlı kimyasalların sınırlandırılması ve su/enerji ayak izi beyanları. Bu iddialar artık denetlenebilir kanıt gerektiriyor.

Bu alanın yöntem grupları

Mukavemet ve dayanım
Şerit ve grab kopma mukavemeti, Elmendorf ve dil yöntemiyle yırtılma, dikiş mukavemeti, patlama dayanımı.
Aşınma ve yüzey
Martindale ve döner platform aşınma, boncuklanma ve tüylenme, kumaş gramajı ve sıklık ölçümleri.
Boyutsal kararlılık
Yıkama ve kurutmada boyutsal değişim, buruşma davranışı, ütüleme sonrası görünüm.
Renk haslığı
Işık (ksenon), yıkama, sürtme, ter, tükürük, su ve klorlu suya karşı haslık; gri skala ile puanlama.
Fonksiyonel özellikler
Su iticilik (sprey testi), yağ iticilik, su geçirmezlik, hava geçirgenliği, antibakteriyel bitim etkinliği, UV koruma faktörü.
Kimyasal analizler
Azo boyarmadde aromatik aminleri, formaldehit, pH, ağır metaller, ftalatlar, klorlu fenoller, PFAS ve alkilfenoller.

Bu alanda sık karıştırılanlar

Marka kısıtlı madde listesi (RSL) mevzuattan daha sıkı olabilir; REACH uygunluğu müşteri şartnamesine uygunluk anlamına gelmez.
Koruyucu işlev iddiası taşıyan tekstil KKD mevzuatına girer ve CE gerektirir; sıradan tekstil deney raporu bu dosyayı karşılamaz.
Renk haslığı tek bir sayı değildir; hangi etkene karşı olduğu belirtilmeden puan yorumlanamaz.
Bir kumaş için alınan sonuç, o kumaştan yapılan giysinin tamamını kapsamaz; astar, dikiş ipliği, baskı ve aksesuar ayrı değerlendirilir.
Yıkama sonrası performans iddiaları belirtilen yıkama sayısıyla birlikte geçerlidir; "kalıcı" ifadesi tek başına doğrulanabilir değildir.

Bu alandaki sonuçlar hangi kararı besler

Marka kısıtlı madde listesi (RSL) uygunluğu
Etiket beyanlarının doğrulanması: lif bileşimi ve bakım talimatı
Döşemelik ve teknik tekstilde performans sınıfı belirleme
İthalat öncesi sevkiyat kontrolü ve parti kabulü
Sürdürülebilirlik ve geri dönüştürülmüş içerik iddialarının desteklenmesi

İlgili Testler

Su Haslığı Testi Hakkında Sık Sorulan Sorular

Deniz suyu veya havuz suyu için ayrı test var mı?

Vardır. Deniz suyu için ISO 105-E02, klorlu havuz suyu için ISO 105-E03 kullanılır. Mayo ve plaj ürünlerinde saf su sonucu yeterli değildir; tuz ve klor boyayı farklı zorlar.