Yükleniyor

Periyodik Muayene

Caraskal Muayenesi

ISO/IEC 17020
Muayene çalışmasından bir kare

Muayene Nedir?

Caraskal muayenesi, zincirli veya halatlı kaldırma makinesinin taşıma elemanlarının, freninin ve emniyet tertibatlarının kontrolüdür. Caraskal genellikle bir kirişe veya araba üzerine monte edildiği için taşıyıcı bağlantı da muayene kapsamındadır.

Neden Yapılır?

Amaç, sık kullanılan ancak bakımı çoğu zaman ihmal edilen bu ekipmanlarda zincir uzaması, fren aşınması ve kanca deformasyonunun zamanında tespit edilmesidir.

Hangi Ekipmanlara Uygulanır?

  • Elektrikli zincirli caraskallar
  • Manuel zincirli caraskallar
  • Halatlı caraskallar
  • Kaldırma arabası (trolley) ile birlikte kullanılan sistemler
  • Pnömatik caraskallar

Dayanak ve Periyot

Periyot tek bir evrensel sayı değildir. Muayene aralığı üç kaynağın en kısıtlayıcısına göre belirlenir: yürürlükteki iş ekipmanları mevzuatının öngördüğü azami süre, ekipman üreticisinin kullanma kılavuzundaki talimat ve işletmenin risk değerlendirmesi. Ağır kullanım, korozif ortam veya vardiyalı çalışma periyodu kısaltır. Rapora bir sonraki muayene tarihi yazılır.

Muayene Kapsamı

  • Yük zinciri veya halatı: uzama, aşınma, deformasyon, korozyon
  • Kanca ve emniyet mandalı: ağız açıklığı, çatlak, dönme serbestliği
  • Fren: tutma ve kademeli indirme performansı
  • Üst ve alt limit şalterleri
  • Aşırı yük kavraması veya koruma tertibatı
  • Askı noktası ve taşıyıcı kiriş bağlantısı
  • Kaldırma arabası tekerlekleri ve kiriş üzerindeki hareketi
  • Elektrik donanımı, kumanda ve acil durdurma
  • Kapasite etiketi ve uyarı işaretleri

İlgili Standartlar

  • ISO/IEC 17020
  • ISO 4309
  • EN 14492-2
  • ISO 9927-1
  • EN 818 serisi

Yöntem ve Ekipman

  • Kalibre test yükleri
  • Zincir uzama ölçüm mastarı ve kumpas
  • Kanca ağız açıklığı mastarı
  • Manyetik parçacık ekipmanı (kanca kontrolü için)
  • Tork anahtarı (bağlantı elemanları)

Muayene Süreci

  1. 1Ön Bilgi ve PlanlamaEkipman envanteri, kapasite bilgileri, üretici talimatı ve önceki muayene raporları toplanır; muayene tarihi ve saha koşulları planlanır.
  2. 2Doküman İncelemesiUygunluk beyanı, kullanma kılavuzu, bakım kayıtları ve varsa önceki uygunsuzlukların kapatılma kayıtları incelenir.
  3. 3Görsel MuayeneTaşıyıcı yapı, bağlantılar, koruma tertibatları ve uyarı işaretleri gözle kontrol edilir; aşınma, deformasyon ve korozyon değerlendirilir.
  4. 4Fonksiyon ve Emniyet Tertibatı KontrolüFren, limit şalteri, acil durdurma ve aşırı yük koruma gibi emniyet donanımları çalıştırılarak doğrulanır.
  5. 5Ölçüm ve Yük DeneyiEkipmanın türüne göre yük deneyi, basınç deneyi veya elektriksel ölçümler yapılır. Deney değerleri üretici sınırlarına ve ilgili standarda göre belirlenir.
  6. 6Değerlendirme ve RaporlamaBulgular uygun / uygun değil / şartlı uygun olarak değerlendirilir; rapor ve muayene etiketi düzenlenir.
  7. 7TakipUygunsuzluk varsa giderildikten sonra takip muayenesi yapılır; bir sonraki muayene tarihi rapora yazılır.

Uygunsuzluklar

Zincir adımındaki uzamanın üretici sınırını aşması, kanca ağız açıklığındaki artış ve frenin yükü tutamaması derhal kullanımdan alma sebebidir. Zincirin bir bölümünün değil, tamamının değiştirilmesi gerekir.

Muayene Raporu

  • Muayene kuruluşu ve muayene personeli bilgileri
  • Ekipman tanımı: marka, model, seri numarası, kapasite, imal yılı
  • Uygulanan standart ve muayene kapsamı
  • Kullanılan ölçüm cihazları ve kalibrasyon bilgileri
  • Görsel muayene ve fonksiyon kontrolü bulguları
  • Yük/basınç deneyi değerleri
  • Tespit edilen uygunsuzluklar ve önem derecesi
  • Sonuç (uygun / uygun değil / şartlı uygun) ve bir sonraki muayene tarihi

Akreditasyon

Muayene faaliyetleri ISO/IEC 17020 kapsamında yürütülür; bu standart muayene kuruluşunun tarafsızlığını, personel yetkinliğini ve muayene yöntemlerinin geçerliliğini şart koşar. Tarafsızlık kuralı gereği bir ekipmanın bakım veya onarımını yapan taraf, aynı ekipmanın bağımsız muayenesini yürütemez. EUROLAB, ISO/IEC 17020 kapsamında ILAC çok taraflı tanınma anlaşmasına taraf akreditasyon kuruluşlarından alınmış uluslararası tanınan akreditasyona sahiptir; akredite kapsam muayene türü bazında olduğundan teklif aşamasında yazılı olarak teyit edilir.

Kapsam ve yetkiler

İlgili Muayeneler

Sık Sorulan Sorular

Zincirin sadece aşınan bölümünü değiştirebilir miyim?

Değiştirilemez. Yük zinciri bir bütün olarak değerlendirilir ve kısmi değişim, farklı aşınma düzeyindeki baklaların bir arada çalışmasına yol açar. Ayrıca yalnızca üreticinin onayladığı zincir kullanılabilir.

Muayeneyi kim yapabilir?

Muayene, ISO/IEC 17020 kapsamında akredite bir muayene kuruluşu ve bu kuruluşun yetkilendirdiği muayene personeli tarafından yapılır. Muayene kuruluşunun tarafsızlığı esastır: ekipmanın bakımını yapan taraf, aynı ekipmanın periyodik muayenesini bağımsız muayene olarak yürütemez.

Yük deneyi ekipmana zarar verir mi?

Deney yükü, ekipmanın anma kapasitesine ve uygulanan standarda göre belirlenir; tasarım sınırlarının içinde kalır. Doğru planlanmış bir yük deneyi hasar oluşturmaz. Ekipmanda gizli bir kusur varsa deney sırasında ortaya çıkması zaten deneyin amacıdır.

Muayene sonucu uygun çıkmazsa ne olur?

Uygunsuzluğun ağırlığına göre ekipman kullanımdan alınır veya kısıtlı koşulla kullanılabilir. Uygunsuzluk giderildikten sonra takip muayenesi yapılır; olumsuz rapor, düzeltme kaydıyla birlikte saklanır.

Sitenin çalışması için gereken çerezleri kullanıyoruz. İzin verirseniz sayfaların nasıl kullanıldığını anlamak için analiz çerezi de ekleriz. Çerez Politikası