ASTM E84 — Standart

Standart Hakkında

Kapsam başlığı: yüzeyde alev yayılımı

ASTM E84, ASTM International (ASTM) tarafından yayımlanan bir standarttır. Malzeme, ürün ve test yöntemi standartlarını yayımlar; korozyon, mekanik ve malzeme deneylerinde en çok başvurulan gövdedir.

ASTM kuruluşunun diğer 199 koduna bak

Kapsam alanları

ASTM E84 Nedir?

ASTM E84, yapı malzemelerinin yüzey yanma karakteristiklerini ölçen deney yöntemidir. Kuzey Amerika yapı yönetmeliklerinin iç kaplama malzemeleri için başvurduğu temel yöntemdir ve "Steiner tüneli" adıyla bilinen yatay bir tünel düzeneğinde yürütülür.

Deneyden İKİ İNDEKS çıkar. Alev yayılma indeksi (FSI) alevin numune yüzeyinde ne kadar hızlı ilerlediğini, duman gelişme indeksi (SDI) yanma sırasında üretilen dumanın optik yoğunluğunu anlatır. İki indeks birlikte raporlanır ve yapı yönetmelikleri sınıflandırmayı bu değerler üzerinden yapar.

İndeksler GÖRECELİDİR ve bu, yöntemin mantığını anlamanın anahtarıdır. Ölçek iki referans noktasına kalibre edilir: çimento asbest levha sıfır, kırmızı meşe yüz kabul edilir. Bir malzemenin FSI değeri 25 ise, alev yayılımı bakımından kırmızı meşenin dörtte biri kadar davrandığı anlamına gelir. Bu, mutlak bir fiziksel büyüklük değil karşılaştırmalı bir göstergedir.

Yönetmeliklerde Sınıf A, B ve C (ya da I, II, III) gösterimleri kullanılır ve bu sınıflar FSI ile SDI aralıklarına karşılık gelir. Sınıf gösterimi standardın kendisinden değil YAPI YÖNETMELİĞİNDEN gelir; ASTM E84 yalnızca indeksleri üretir. Bir laboratuvar "Sınıf A geçti" diyemez, indeksleri raporlar ve sınıf yönetmelikle eşleştirilir.

Yöntemin bilinen bir sınırı vardır: numune tünelin TAVANINA yatay olarak yerleştirilir. Erimeyen, damlamayan ve şeklini koruyan malzemelerde sonuç anlamlıdır; eriyip düşen, büzülen ya da tünelden ayrılan malzemelerde deney gerçek davranışı temsil etmeyebilir ve bu durum raporda not edilir.

Bu Standart Neden Var?

Steiner tüneli 1940'larda geliştirildi ve on yıllardır Kuzey Amerika yapı yönetmeliklerinin omurgasında duruyor. Yönteminin uzun ömrü, sonuçlarının onlarca yıllık bir veri tabanıyla karşılaştırılabilir olmasından geliyor: bir mimar ya da yönetmelik yazarı, FSI 25 değerinin pratikte ne anlama geldiğini deneyimden biliyor.

Ancak yöntemin sınırları da uzun süredir tartışılıyor. Numunenin tavana yerleştirilmesi bazı malzeme tiplerinde gerçekçi değildir: köpük yalıtım malzemeleri eriyip düşer ve tünelden çıkar; bu durumda deney malzemenin gerçek yangın davranışını değil tünelden ne kadar hızlı ayrıldığını ölçer.

Bu sınır, plastik esaslı yalıtım malzemelerinin yaygınlaşmasıyla ciddi bir sorun hâline geldi. Yönetmelikler bu tür malzemeler için büyük ölçekli alternatifler (NFPA 286 oda köşe deneyi, NFPA 285 cephe deneyi) tanımlamak zorunda kaldı. Bugün pek çok yönetmelik, belirli malzeme sınıfları için E84'ü yeterli kabul etmiyor.

İkinci tartışma DUMAN İNDEKSİYLE ilgilidir. SDI, tünelde ölçülen ışık geçirgenliği kaybına dayanır ve dumanın zehirliliği hakkında bir şey söylemez. Yangında ölümlerin büyük bölümü duman kaynaklı olduğu için bu sınır önemlidir; zehirlilik ayrı yöntemlerle ele alınır.

Avrupa'daki karşılık EN 13501-1'dir ve tamamen farklı bir yaklaşım kullanır: orta ölçekli SBI deneyi numuneyi dikey bir köşe düzeninde sınar ve ısı salımını ölçer. İki sistem arasında dönüşüm YOKTUR; aynı malzeme iki sistemde farklı sıralamada çıkabilir.

Hangi Ürünlerde İstenir

İç duvar ve tavan kaplama malzemeleri
Yalıtım malzemeleri ve sandviç panel yüzeyleri
Akustik paneller ve asma tavan elemanları
Dekoratif ahşap, kompozit ve tekstil kaplamalar
Kablo kanalı ve tesisat kaplama malzemeleri

İlgili Mevzuat ve Şemalar

IBC ve IRC yapı yönetmeliklerinde iç kaplama sınıflandırmasının dayanağıdır
NFPA 255 ve UL 723 aynı deney düzeneğini tanımlayan eşdeğer yayınlardır
Avrupa'da karşılık gelen çerçeve EN 13501-1 sınıflandırmasıdır; deney düzenekleri farklıdır
Belirli malzeme sınıfları için yönetmelikler NFPA 286 ya da NFPA 285 gibi büyük ölçekli deney isteyebilir

Değerlendirme Nasıl Yürür

1Numune hazırlığıNumune tünel boyutlarında hazırlanır ve son kullanım montajını temsil edecek biçimde kurulur; alt tabaka ve tutucu düzeni kaydedilir.
2Tünel kalibrasyonuDüzenek referans malzemelerle kalibre edilir; indeks ölçeği bu kalibrasyona dayanır.
3DeneyNumune tünel tavanına yerleştirilir, alev kaynağı uygulanır ve tanımlı süre boyunca alev ilerlemesi ile duman yoğunluğu kaydedilir.
4İndeks hesabıAlev yayılma ve duman gelişme indeksleri hesaplanır; referans noktalarına göre normalize edilir.
5Raporlamaİndeksler, montaj düzeni, gözlemler ve varsa malzemenin erime/düşme davranışı raporlanır.

Yakın Standartlar ve Aradaki Fark

EN 13501-1
Avrupa yangına tepki sınıflandırması. Farklı düzenek ve ölçek; sonuçlar dönüştürülemez.
NFPA 286
Oda köşe deneyi. Eriyen ve damlayan malzemelerde E84'ün yerine tercih edilir.
NFPA 285
Cephe sistemleri için büyük ölçekli deney; sistem olarak değerlendirir.
UL 723 / NFPA 255
Aynı düzeneğin eşdeğer yayınları; sonuçlar karşılıklı kabul görür.

Raporda Ne Bulunmalı

Bir raporun kullanılabilir olması için aşağıdaki bilgileri taşıması gerekir. Eksik bir rapor, sonucu doğru olsa bile tedarik zincirinde ya da denetimde kabul görmeyebilir.

Alev yayılma indeksi (FSI) ve duman gelişme indeksi (SDI)
Numune montaj düzeni: alt tabaka, tutucu, kalınlık
Numunenin deney sırasındaki davranışı: erime, düşme, büzülme
Tünel kalibrasyon bilgisi
Deney süresi ve gözlemler
Yönetmelik sınıfı eşleştirmesi yapıldıysa dayanağı

Sık Karıştırılan Noktalar

ASTM E84 sonucu EN 13501-1 sınıfına çevrilemez; iki sistem farklı deney düzeneği ve ölçekte çalışır.
Sonuç, numunenin deney düzeneğindeki montaj biçimiyle birlikte geçerlidir; farklı montajda yeniden değerlendirme gerekir.
Eriyen ve damlayan malzemelerde yöntemin sınırları vardır; bu tür ürünlerde oda köşe deneyi (NFPA 286) tercih edilir.
İndeksler görecelidir; mutlak bir fiziksel büyüklük gibi yorumlanmamalıdır.
SDI dumanın ZEHİRLİLİĞİ hakkında bilgi vermez; yalnızca optik yoğunluğu ölçer.
Sınıf gösterimi yönetmelikten gelir; laboratuvar indeksleri raporlar, sınıf ataması yönetmelikle eşleştirilir.

Kodun Yapısı

Yayımlayan: ASTM
Seri numarası: E84
Bölüm: Bölümsüz

Kütüphanede kodlar sürüm yılı olmadan tutulur. Yürürlükteki sürüm zamanla değişir; şartnamenizde yıl belirtilmişse o sürüm esas alınır, belirtilmemişse en güncel sürüm uygulanır.

Kapsamı

Test
Standart Bazlı Testler
Yangın Testleri
Yangın Testleri
Yapı Malzemeleri Testleri

İlgili Testler ve Hizmetler

Bu kodun referans verildiği 3 içerikten, kendi sayfası yayımlanmış olan 1 tanesi aşağıda listelenir.

Test · 1

Surface Burning – ASTM E84

Teknik Gereklilikler

Standart metinleri ilgili kuruluşun telif hakkındadır; test koşulu, numune ve kabul kriteri burada uydurulamaz.

Dayanak: ASTM E84 Steiner tüneli düzeneği ve ürettiği FSI/SDI indeksleri ile indekslerin göreceli ölçeği; NFPA 255 ve UL 723 eşdeğerliği; EN 13501-1 ile dönüştürülemezliği ve NFPA 286 / 285 alternatifleri.

Ürününüze özgü teknik gereklilikler, kapsamı netleştirdiğimizde Teklif aşamasında yazılı olarak paylaşılır.

İlgili Standartlar

ASTM E84 Hakkında Sık Sorulanlar

Sınıf A raporu alabilir miyiz?

Laboratuvar indeksleri raporlar; Sınıf A ataması yapı yönetmeliğinin tanımladığı FSI ve SDI aralıklarına göre yapılır.

EN 13501-1 sınıfımız var, ABD için yeterli mi?

Yeterli değildir. İki sistem farklı düzenek ve ölçek kullanır; ABD yönetmelikleri ASTM E84 (ya da eşdeğeri) ister.

Köpük yalıtımımız için E84 uygun mu?

Eriyip düşen malzemelerde yöntemin sınırları vardır. Yönetmeliğiniz bu malzeme sınıfı için NFPA 286 gibi büyük ölçekli bir deney isteyebilir.

Montaj düzenini değiştirdik, rapor geçerli mi?

Sonuç deney montajıyla birlikte geçerlidir; alt tabaka, hava boşluğu ya da tutucu değişikliği yeniden değerlendirme gerektirir.

Sık Sorulan Sorular

Bu standart ürünüm için zorunlu mu?

Zorunluluk; ürün grubuna, hedef pazara ve ilgili mevzuata göre değişir. Ürününüzü ve pazarınızı ilettiğinizde bu standardın gerekip gerekmediğini yazılı olarak netleştiririz.

Test süreci ne kadar sürer?

Süre; standardın kapsamı, numune sayısı ve mevcut kapasiteye göre değişir. Kesin süre, teklif aşamasında numune ve kapsam bilgisiyle birlikte paylaşılır.

Bu standarda göre belgelendirme sizde mi yapılıyor?

Hangi faaliyetin hangi akreditasyon kapsamında yürütüldüğü başvuru sırasında ayrıca teyit edilir. Güncel kapsam bilgisi kurumsal sayfamızda yayımlanır.

İhtiyacım olan standart burada yoksa ne olur?

Kütüphane sürekli büyüyen bir envantere dayanır. Aradığınız kodu bulamazsanız teklif formu üzerinden iletebilirsiniz; ilgili kapsamı değerlendirip dönüş yaparız.