Surface Burning – ASTM E84

Surface Burning Testi — ASTM E84 Nedir?

ASTM E84, yapı malzemelerinin yüzeyinde alevin ne kadar hızlı yayıldığını ve ne kadar duman ürettiğini ölçen bir tünel deneyidir. Numune tünelin tavanına yerleştirilir; kontrollü bir alev ve hava akımı altında alevin ilerlemesi ve duman yoğunluğu izlenir. Sonuçlar alev yayılma indeksi ve duman gelişme indeksi olarak verilir.

Surface Burning Testi — ASTM E84 Amacı

Amaç, iç mekân yüzey kaplamalarının yangının büyümesine ne ölçüde katkı yapacağını sınıflandırmaktır. Kuzey Amerika yapı yönetmelikleri iç yüzey malzemelerini bu indekslere göre sınıflara ayırır.

Surface Burning Testi — ASTM E84 Hangi Ürünlere Uygulanır?

Duvar ve tavan kaplama panelleri
Yalıtım malzemeleri
Akustik paneller
Ahşap esaslı levhalar
Boya ve yüzey kaplama sistemleri

Surface Burning Testi — ASTM E84 Hangi Sektörlerde Kullanılır?

YapıİnşaatPlastikKimya

Surface Burning Testi — ASTM E84 İçin İlgili Standartlar

ASTM E84yüzeyde alev yayılımı Testi

Surface Burning Testi — ASTM E84 Koşulları

Deney düzeneği: Steiner tüneli; boyutlar ve hava akımı standartta sabittir
Süre: ASTM E84'te tanımlı deney süresi boyunca izleme
Referans: İndeksler seçilmiş referans malzemelere göre ölçeklenir
Numune yönü: Numune tünel tavanına yerleştirilir

Surface Burning Testi — ASTM E84 Cihazı

Steiner tüneli deney düzeneği
Kontrollü gaz brülörü ve hava akım sistemi
Fotometrik duman ölçüm sistemi
Alev ilerlemesi gözlem pencereleri
Veri toplama sistemi

Surface Burning Testi — ASTM E84 İçin Numune Gereksinimleri

Numune tünel boyutlarını kaplayacak büyüklükte olmalı — bu büyük bir numunedir
Malzeme gerçek uygulamadaki montaj biçimiyle sunulmalı
Yapıştırıcı ve alt taşıyıcı kullanılıyorsa sistemin tamamı denenmeli
Deney tahribatlıdır; numune geri verilmez

Surface Burning Testi — ASTM E84 Süresi

Deneyin kendisi kısadır; numune hazırlama, şartlandırma ve tünel hazırlığıyla birlikte sonuç birkaç iş gününde çıkar.

Surface Burning Testi — ASTM E84 Prosedürü

1Numune şartlandırılır ve tünel tavanına yerleştirilir.
2Hava akımı ve brülör koşulları ayarlanır.
3Alev uygulanır ve alev cephesinin ilerlemesi kaydedilir.
4Egzozdaki duman yoğunluğu sürekli ölçülür.
5Deney süresi tamamlanır.
6Alev yayılma ve duman gelişme indeksleri hesaplanır.
7Sonuçlar yönetmelik sınıflarıyla karşılaştırılır.

Surface Burning Testi — ASTM E84 Kabul Kriterleri

İndeks sınırlarını yapı yönetmeliği belirler; ASTM E84 yalnızca ölçüm ve indeks hesabını tanımlar, sınıf sınırını koymaz.

Sonuçların Değerlendirilmesi

İndeksler bağıl bir ölçektir ve gerçek yangın davranışının tam bir öngörüsü değildir. Termoplastik malzemelerde numunenin tünel tabanına damlaması sonucu etkileyebilir; bu davranış rapora yazılır.

Surface Burning Testi — ASTM E84 Raporu

Numune tanımı, seri numarası ve konfigürasyonu
Uygulanan standart ve baskı yılı
Seçilen şiddet seviyesi ve seviyenin dayanağı
Deney düzeneği ve ölçüm noktaları
Deney sırasında yapılan işlevsel kontroller
Gözlemler, ölçüm sonuçları ve fotoğraflar
Sonucun yalnızca deneye sunulan numuneye ait olduğu beyanı

Akreditasyon

EUROLAB; laboratuvar deneylerinde ISO/IEC 17025, muayene ve gözetimde ISO/IEC 17020, sistem ve ürün belgelendirmesinde ISO/IEC 17021-1 ve ISO/IEC 17065 kapsamlarında, IAF ve ILAC çok taraflı tanınma anlaşmalarına taraf akreditasyon kuruluşlarından alınmış uluslararası tanınan akreditasyona sahiptir. Bu zincir, düzenlenen rapor ve belgelerin dünya genelinde kabul görmesini sağlar.

Bu testin akredite kapsamda sunulup sunulamayacağı ürününüze ve uygulanacak standarda göre değişir; akreditasyon metot bazında olduğu için kapsam teklif aşamasında yazılı olarak teyit edilir.

Kapsam ve yetkiler

İlgili Mevzuat

IBC (International Building Code) iç yüzey kaplama sınıfları
NFPA 101 Yaşam Güvenliği Kodu
Yerel yapı yönetmelikleri

Standart Bazlı Testler — Bu Sayfa Grubu Ne Anlatır?

Aşağıdaki bölüm Surface Burning deneyinin ait olduğu alanı anlatır; bu deneyin kendi koşulları ve kabul ölçütleri yukarıdaki bölümlerde yer alır. Ürününüze özgü kapsam teklif aşamasında yazılı olarak netleştirilir.

Standart bazlı testler, adresini bir standart numarasından alan deney sayfalarıdır. Kullanıcının aradığı çoğu zaman deneyin adı değil şartnamesinde yazan koddur: "tuz sisi testi" değil "ASTM B117", "düşme testi" değil "IEC 60068-2-31", "titreşim" değil "MIL-STD-810 Method 514".

Bu tercih sahadaki gerçeği yansıtır. Bir mühendis müşterisinden gelen şartnamede kod görür ve o kodu arar; deneyin Türkçe adını bilmesi gerekmez. Kod, deneyin kimliğidir ve aynı deneyin farklı kuruluş uyarlamalarını birbirinden ayırır.

Bu grup, AYNI DENEYİN farklı kuruluş uyarlamalarını ayrı ayrı ele alır. Aynı fiziksel olay ISO, ASTM, EN, IEC, DIN ve JIS tarafından farklı numaralarla yayımlanabilir. Numaralar aynı olsa bile (ISO 6892-1 ile EN ISO 6892-1 gibi) numune hazırlığı, koşullar, hesap ayrıntıları ve raporlama farklılaşabilir; uyarlamalar ulusal ek taşıyabilir. Bu yüzden şartnamede yazan kod esas alınır ve "benzeri" kabul edilmez.

Kod düzeyinde arama, kapsam düzeyinde aramadan farklı bir ihtiyacı karşılar. Bir kullanıcı "korozyon testi" arıyorsa alanı öğrenmek ister; "ASTM B117" arıyorsa elinde bir şartname vardır ve o deneyin yapılabilirliğini, süresini ve fiyatını öğrenmek ister. İki farklı niyet, iki farklı sayfa yapısı gerektirir.

Bir kodun sayfası o kodun kapsamını, ait olduğu deney alanını, hangi ürün gruplarında istendiğini ve yakın kodlarla farkını anlatır. Deney koşulu, süre ve kabul kriteri TAŞINMAZ: bunlar standardın telifli metninde ve ürün şartnamesinde tanımlıdır. Bu sınır bilinçli bir tercihtir; yanlış bir süre ya da kabul kriteri doğrudan hatalı iş demektir.

Aynı kodun farklı bölümleri ve aynı numaranın farklı uyarlamaları sayfalar arasında bağlanır. IEC 60335 arayan kullanıcı 60335-2-40'ı da görür; ISO 6892-1 arayan kullanıcı EN ISO 6892-1 ve DIN EN ISO 6892-1 uyarlamalarını da görür. Bu bağlar kodun numarasından türetilir, elle yazılmaz.

Sürüm yılı kütüphanede TAŞINMAZ. "ASTM D638-22" değil "ASTM D638" biçiminde tutulur; çünkü yürürlükteki sürüm zamanla değişir ve sayfanın adresi sürümle birlikte eskimemelidir. Şartnamenizde yıl belirtilmişse o sürüm esas alınır, belirtilmemişse en güncel sürüm uygulanır.

Bu alanın yöntem grupları

Kod bazında arama
Şartnamede yazan kodun doğrudan aranması; kütüphanede kod, kapsam başlığı ve kuruluş bilgisiyle bulunur.
Kapsam başlığıyla arama
Kodu bilinmeyen deney, konusuyla aranır; "tuz sisi" araması ilgili kodları getirir.
Seri ve bölüm ilişkileri
Aynı serinin diğer bölümleri kodun numarasından türetilerek gösterilir.
Uyarlama ilişkileri
Aynı numaranın farklı kuruluş uyarlamaları eşleştirilir; iddia "aynı numara" ile sınırlı tutulur.
Yerini bırakmış kodlar
Geri çekilmiş kodlar kütüphanede tutulmaz ama arandığında yürürlükteki karşılığına yönlendirilir.

Bu alanda sık karıştırılanlar

Aynı numaranın farklı uyarlamaları birebir aynı metin değildir; ulusal ek taşıyabilirler.
Şartnamede yazan kod esas alınır; teknik olarak benzer bir kod ikame edilemez.
Sürüm yılı belirtilmişse o sürüm uygulanır; en güncel sürüm otomatik olarak kabul edilmez.
Kod sayfası deney koşulu ve kabul kriteri taşımaz; bunlar standardın telifli metninde ve ürün şartnamesindedir.
Bir bölüm kodu (örneğin -2-40) tek başına yeterli olmayabilir; serinin genel bölümü de uygulanır.

Bu alandaki sonuçlar hangi kararı besler

Şartnamede yazan kodun doğru laboratuvar kapsamıyla eşleştirilmesi
Eşdeğer uyarlamaların ayırt edilmesi
Teklif aşamasında kapsamın ve sürümün netleştirilmesi
Geri çekilmiş kodların güncel karşılığının bulunması

İlgili Testler

Surface Burning Testi — ASTM E84 Hakkında Sık Sorulan Sorular

ASTM E84 ile EN 13501-1 birbirinin yerine geçer mi?

Hayır. İki sistem farklı deneylere ve farklı sınıflandırma mantığına dayanır. Kuzey Amerika pazarı için E84, Avrupa pazarı için EN 13501-1 sınıflandırması gerekir.

Sınıf A ne demek?

Yapı yönetmeliklerinin indeks aralıklarına verdiği addır. Sınıf tanımı yönetmelikten gelir; deney raporu indeks değerlerini verir.