ISO 14067 — Standart

Standart Hakkında

Kapsam başlığı: ürün karbon ayak izi

ISO 14067, International Organization for Standardization (ISO) tarafından yayımlanan bir standarttır. Uluslararası standart kuruluşu; yönetim sistemi, test yöntemi ve ürün standartlarının en geniş gövdesini yayımlar.

ISO kuruluşunun diğer 310 koduna bak

Doğrulama — Bu Faaliyet Ne Yapar?

Aşağıdaki bölüm ISO 14067 kodunun ait olduğu alanı anlatır; standardın ya da rejimin kendi metni değildir. Kodun kapsam başlığı yukarıda yer alır, teknik gereklilikler teklif aşamasında paylaşılır.

Doğrulama (verification) faaliyetleri, bir kuruluşun beyan ettiği verinin doğru ve eksiksiz olduğunu bağımsız olarak teyit eder. Sera gazı beyanları, karbon ayak izi hesapları, sürdürülebilirlik raporları, geri dönüştürülmüş içerik iddiaları ve enerji tasarrufu beyanları bu kapsamda değerlendirilir.

Doğrulama bir deney DEĞİLDİR; bir KANIT İNCELEMESİDİR. Doğrulayıcı laboratuvarda ölçüm yapmaz; kuruluşun veri toplama yöntemini, hesap sınırlarını, kullanılan emisyon faktörlerini, iç kontrolleri ve hesap izlenebilirliğini inceler. Sonuç, beyanın tanımlı bir güvence seviyesinde doğru sunulup sunulmadığına ilişkin bir görüştür.

GÜVENCE SEVİYESİ alanın en önemli teknik kavramıdır. Makul güvence (reasonable assurance), sınırlı güvenceden (limited assurance) daha derin inceleme ve daha fazla kanıt gerektirir ve daha güçlü bir ifadeyle sonuçlanır. İki seviyenin maliyeti ve süresi farklıdır; hangisinin gerektiği mevzuattan ya da beyanın kullanılacağı bağlamdan gelir.

KAPSAM VE SINIR TANIMI bu alanda sonucu belirler. Sera gazı hesabında Kapsam 1 (doğrudan emisyonlar), Kapsam 2 (satın alınan enerji) ve Kapsam 3 (değer zinciri) çok farklı büyüklükler üretir; hangi kapsamların dâhil edildiği belirtilmeden bir karbon ayak izi sayısı anlamsızdır. Çoğu kuruluşta emisyonun büyük bölümü Kapsam 3'te yer alır ve bu, veri toplamanın en zor olduğu kısımdır.

Standart gövdesi kademelidir: kurumsal düzeyde sera gazı hesabı ISO 14064-1, proje düzeyinde azaltım ISO 14064-2, doğrulama süreci ISO 14064-3 ve doğrulayıcı kuruluşun yetkinliği ISO 14065 kapsamındadır. Ürün düzeyinde karbon ayak izi ISO 14067, yaşam döngüsü değerlendirmesi ISO 14040 ve ISO 14044, çevresel ürün beyanı ISO 14025 üzerinden yürür.

Yaşam döngüsü değerlendirmesi (LCA) alanın en emek yoğun bölümüdür: ürünün hammaddeden bertarafa kadar tüm aşamalarındaki çevresel etkileri hesaplanır. Sonuç, seçilen sistem sınırına, fonksiyonel birime ve veri tabanına duyarlıdır; aynı ürün için farklı varsayımlarla yapılmış iki LCA karşılaştırılamaz.

Mevzuat tarafında yükümlülük hızla artmaktadır. Sınırda karbon düzenleme mekanizması ithal ürünlerin gömülü emisyonunun beyanını ister; sürdürülebilirlik raporlaması düzenlemeleri kurumsal beyanların güvence altına alınmasını zorunlu kılar; batarya tüzüğü karbon ayak izi beyanı getirir. Bu, doğrulamayı gönüllü bir uygulamadan mevzuat gerekliliğine dönüştürüyor.

Yeşil aklama (greenwashing) riski alanın ticari tarafını belirler. Desteklenmeyen bir çevresel iddia artık yalnızca itibar riski değil, tüketici mevzuatı kapsamında yaptırım riski taşır. Doğrulanmış veri bu yüzden pazarlama iddiasının değil hukuki savunmanın parçası hâline gelmiştir.

Bu alanın yöntem grupları

Kapsam ve sınır belirleme
Kurumsal ya da ürün düzeyinde sistem sınırı, fonksiyonel birim ve dâhil edilen kapsamların tanımlanması.
Veri ve hesap incelemesi
Faaliyet verisinin kaynağı, ölçüm yöntemi, emisyon faktörleri ve hesap adımlarının izlenebilirliğinin doğrulanması.
İç kontrol değerlendirmesi
Veri toplama sürecindeki kontrollerin, sorumlulukların ve onay mekanizmalarının incelenmesi.
Saha doğrulaması
Önemli emisyon kaynaklarının ve ölçüm noktalarının yerinde teyidi.
Materyalite değerlendirmesi
Hataların ve eksikliklerin beyanı önemli ölçüde etkileyip etkilemediğinin değerlendirilmesi.
Görüş oluşturma
Tanımlı güvence seviyesinde doğrulama görüşünün yazılması ve varsa nitelendirmelerin belirtilmesi.

Bu alanda sık karıştırılanlar

Kapsam belirtilmeyen bir karbon ayak izi sayısı anlamsızdır; Kapsam 1, 2 ve 3 çok farklı büyüklükler üretir.
Doğrulama bir deney değildir; laboratuvar ölçümü beklentisiyle başlayan projeler kapsam uyuşmazlığı yaşar.
Güvence seviyesi maliyeti ve süreyi belirler; sınırlı güvence ile makul güvence aynı şey değildir.
Farklı sistem sınırıyla yapılmış iki LCA karşılaştırılamaz; karşılaştırma iddiası aynı varsayımları gerektirir.
Emisyon faktörü seçimi sonucu belirgin biçimde değiştirir; kaynağı ve yılı belgelenmelidir.
Desteklenmeyen çevresel iddia tüketici mevzuatı kapsamında yaptırım riski taşır; pazarlama metni doğrulanmış veriyle sınırlı kalmalıdır.

Bu alandaki sonuçlar hangi kararı besler

Sera gazı beyanının ve karbon ayak izinin güvence altına alınması
Sürdürülebilirlik raporlaması yükümlülüklerinin karşılanması
Müşteri, yatırımcı ve ihale taleplerine yanıt
Geri dönüştürülmüş içerik ve yeşil iddiaların desteklenmesi
Sınırda karbon düzenlemesi kapsamındaki beyanların hazırlanması

Kodun Yapısı

Yayımlayan: ISO
Seri numarası: 14067
Bölüm: Bölümsüz

Kütüphanede kodlar sürüm yılı olmadan tutulur. Yürürlükteki sürüm zamanla değişir; şartnamenizde yıl belirtilmişse o sürüm esas alınır, belirtilmemişse en güncel sürüm uygulanır.

Kapsamı

Doğrulama

İlgili Testler ve Hizmetler

Bu kodun referans verildiği 1 içerikten, kendi sayfası yayımlanmış olan 1 tanesi aşağıda listelenir.

Doğrulama · 1

Ürün Karbon Ayak İzi – ISO 14067

Teknik Gereklilikler

Standart metinleri ilgili kuruluşun telif hakkındadır; test koşulu, numune ve kabul kriteri burada uydurulamaz.

Ürününüze özgü teknik gereklilikler, kapsamı netleştirdiğimizde Teklif aşamasında yazılı olarak paylaşılır.

İlgili Ürün Grupları ve Mevzuat

Bu kod aşağıdaki ürün sayfalarının standart künyesinde yer alıyor.

Bu ürün sayfaları şu pazarlar için not taşıyor: Avrupa Birliği, Birleşik Krallık, ABD. Standardın ilgili pazarda zorunlu olup olmadığı ürün grubuna ve uygulanan mevzuata göre değişir.

Aynı ürün sayfalarında bu kodla birlikte yayımlanan düzenlemeler:

(AB) 2018/858Araç tip onayı çerçevesiMotorlu araç ve aksamlarının onayı. Aksam ve ayrı teknik ünite onayı bu çerçevede yürür; E işareti buradan doğar.
UNECEUNECE 1958 AnlaşmasıAksama özgü UNECE regülasyonları (ör. R10 EMC, R30/R54 lastik, R43 cam) kapsamında tip onayı.
UNECE R10UNECE R10Araç ve aksamlarında elektromanyetik uyumluluk onayı.
2011/65/ABRoHSElektrikli ve elektronik ekipmanda tehlikeli madde kısıtlaması.
2000/53/ATELVÖmrünü tamamlamış araçlar. Ağır metal kısıtlamaları ve geri kazanılabilirlik hedefleri getirir.
(AB) 2017/745MDRTıbbi Cihaz Tüzüğü. Sınıflandırma (I, IIa, IIb, III), klinik değerlendirme, teknik dosya ve piyasaya arz sonrası izleme yükümlülükleri; sınıf yükseldikçe onaylanmış kuruluş rolü artar.
(AB) 2017/746IVDRIn Vitro Tanı Cihazları Tüzüğü. In vitro tanı cihazları MDR yerine bu tüzük kapsamındadır.
(AB) 2017/745 md. 33EUDAMEDAvrupa tıbbi cihaz veri tabanı. 28 Mayıs 2026'dan itibaren aktör kaydı, UDI/cihaz, sertifika ve piyasa gözetimi modülleri zorunlu; geçerli SRN olmadan piyasaya arz mümkün değil.
2006/42/ATMakine Yönetmeliği (kesişim)Makine niteliği de taşıyan tıbbi cihazlarda ilgili temel gereklilikler ayrıca uygulanır.
(AT) 1907/2006REACHKimyasalların kaydı, değerlendirilmesi, izni ve kısıtlanması; SVHC bildirimi.
(AB) 2023/1230Makine Tüzüğü2006/42/AT'nin yerini alır ve 20 Ocak 2027'de ek geçiş süresi olmaksızın zorunlu hâle gelir. Ek I yüksek riskli makinelerde onaylanmış kuruluş katılımını şart koşar.
2014/35/ABLVDAlçak Gerilim Yönetmeliği. 50–1000 V AC aralığında elektriksel güvenliği düzenler.
2014/30/ABEMCElektromanyetik Uyumluluk Yönetmeliği. Emisyon ve bağışıklık birlikte ele alınır.
2014/34/ABATEXPatlayıcı ortamlarda kullanılan ekipman ve koruyucu sistemler. Bölge sınıflandırmasına göre kategori ve uygunluk yolu belirlenir.
2000/14/ATGürültü emisyonuAçık alanda kullanılan ekipmanın çevreye yaydığı gürültü. Kapsama giren makinede ses gücü seviyesi beyanı ve işaretleme gerekir.
2014/68/ABPEDBasınçlı bölümler için Basınçlı Ekipmanlar Yönetmeliği; kategori basınç ve hacme göre belirlenir.
(AB) 2024/573F-GazSoğutucu akışkan içeren sistemlerde akışkan türü, GWP değeri ve sızdırmazlık yükümlülükleri.
(AB) 547/2012Ekotasarım (su pompaları)Su pompalarında ekotasarım gereklilikleri. Asgari verim indeksi ve ürün bilgisi şartları getirir.
(AB) 2019/1781Ekotasarım (elektrik motorları)Elektrik motorları ve değişken hız sürücülerinde verimlilik sınıfı şartları.
(AT) 1935/2004Gıda temaslı malzemelerGıda ile temas eden ekipmanda genel gereklilikler; gıda hattı vanalarında malzeme uygunluğu gerekir.
(AB) 2020/2184İçme suyu temaslı ürünlerİçme suyu direktifi kapsamında su ile temas eden malzemelerde hijyen gereklilikleri.
2014/29/ABBasit basınçlı kaplarSeri üretilen basit basınçlı kaplar için ayrı yönetmelik; kapsamı PED'den ayırt edilmelidir.
2010/35/ABTaşınabilir basınçlı ekipmanTaşınabilir basınçlı ekipmanda pi işareti ve periyodik muayene rejimi.
2009/48/ATOyuncak GüvenliğiOyuncak Güvenliği Yönetmeliği. Mekanik, fiziksel, yanıcılık, kimyasal ve elektriksel güvenlik gerekliliklerini bir arada düzenler; teknik dosya ve güvenlik değerlendirmesi zorunludur.
EN 62115Elektrikli oyuncaklarElektrikli oyuncaklarda güvenlik; şebekeye bağlı ya da bataryalı oyuncaklarda uygulanır.
(AT) 1907/2006 Ek XVII md. 51-52Ftalat kısıtlamasıOyuncak ve çocuk bakım ürünlerinde belirli ftalatların kısıtlanması.
(AB) 2023/1542Batarya TüzüğüBatarya içeren oyuncaklarda batarya yükümlülükleri ve çıkarılabilirlik şartı.
(AB) 1007/2011Tekstil etiketlemeTekstil elyaf adları ve etiketleme. Lif bileşiminin beyanı ve etiket dilinin düzenlenmesi.
(AT) 1907/2006 Ek XVII md. 43Azo boyarmadde kısıtlamasıDeriyle temas eden tekstilde belirli azo boyarmaddelerin kısıtlanması.
(AB) 2019/1021PFAS / PFOA kısıtlamasıKalıcı organik kirleticiler tüzüğü kapsamında PFOA ve türevlerinin kısıtlanması.
(AB) 2023/988GPSRGenel Ürün Güvenliği Tüzüğü. Sektörel mevzuatın kapsamadığı tüketici ürünlerinde güvenlik çerçevesi.
(AB) 2016/425Kişisel koruyucu donanım (kesişim)Koruyucu işlev taşıyan tekstilde KKD Tüzüğü kapsamı ve kategori belirlenir.
(AB) 10/2011Plastik gıda temaslıGıda ile temas eden plastik malzemeler. İzin verilen madde listesi, genel ve spesifik migrasyon sınırları.
(AT) 2023/2006İyi üretim uygulamalarıGıda temaslı malzemelerde iyi üretim uygulamaları (GMP).
(AB) 2025/40Ambalaj ve ambalaj atığıAmbalaj ve ambalaj atıkları tüzüğü. Geri dönüştürülebilirlik, geri kazanılmış içerik ve ambalaj azaltma yükümlülükleri; 94/62/AT'nin yerini alır.
(AB) 2022/1616Geri dönüştürülmüş plastikGıda ile temas eden geri dönüştürülmüş plastik malzemeler.
(AB) 2024/3110Yapı Malzemeleri TüzüğüYapı malzemelerinde performans beyanı ve CE işaretlemesi. 8 Ocak 2026'dan itibaren hükümlerin büyük bölümü uygulanır; (AB) 305/2011'in yerini kademeli olarak alır.
(AB) 305/2011CPR (geçiş)Yeni uyumlaştırılmış standart yayımlanmamış ürün gruplarında geçiş döneminde uygulanmaya devam eder.
EN 13501-1Yangına tepki sınıflandırmasıYapı ürünlerinde yangına tepki sınıfı; performans beyanının zorunlu bir kalemidir.
(AB) 2023/1115Ormansızlaşma (ahşap esaslı)Odun ve türev yapı malzemelerinde ormansızlaşmadan arındırılmış tedarik beyanı.
(AT) 1223/2009Kozmetik TüzüğüKozmetik ürünler tüzüğü. Sorumlu kişi ataması, ürün bilgi dosyası (PIF), güvenlik değerlendirmesi (CPSR) ve CPNP bildirimi zorunludur; ürün onayı yoktur, sorumluluk üreticidedir.
(AT) 1223/2009 Ek II–VIYasaklı ve kısıtlı maddelerYasaklı maddeler, kısıtlı maddeler, izin verilen koruyucular, renklendiriciler ve UV filtreleri listeleri.
(AT) 1223/2009 md. 16Nanomalzeme bildirimiNanomalzeme içeren üründe piyasaya arzdan altı ay önce ayrı bildirim.
(AT) 1223/2009 md. 18Hayvan deneyi yasağıBitmiş ürün ve bileşenlerde hayvan deneyi ve hayvan deneyli ürünün piyasaya arzı yasağı.
(AT) 178/2002Genel gıda hukukuGıda hukukunun genel ilkeleri, izlenebilirlik ve gıda güvenliği sorumluluğu.
(AT) 852/2004Gıda hijyeniGıda işletmelerinde hijyen kuralları ve HACCP esaslı sistem yükümlülüğü.
(AB) 1169/2011Tüketiciye bilgi verilmesiGıda etiketlemesi; besin beyanı, alerjen bildirimi ve menşe bilgisi.
(AB) 2023/915BulaşanlarGıdadaki bulaşanların azami seviyeleri.
(AT) 396/2005Pestisit kalıntılarıBitkisel ve hayvansal kökenli gıdada azami kalıntı limitleri.
(AT) 2073/2005Mikrobiyolojik kriterlerGıda maddelerine ilişkin mikrobiyolojik kriterler.

İlgili Standartlar

Sık Sorulan Sorular

Bu standart ürünüm için zorunlu mu?

Zorunluluk; ürün grubuna, hedef pazara ve ilgili mevzuata göre değişir. Ürününüzü ve pazarınızı ilettiğinizde bu standardın gerekip gerekmediğini yazılı olarak netleştiririz.

Test süreci ne kadar sürer?

Süre; standardın kapsamı, numune sayısı ve mevcut kapasiteye göre değişir. Kesin süre, teklif aşamasında numune ve kapsam bilgisiyle birlikte paylaşılır.

Bu standarda göre belgelendirme sizde mi yapılıyor?

Hangi faaliyetin hangi akreditasyon kapsamında yürütüldüğü başvuru sırasında ayrıca teyit edilir. Güncel kapsam bilgisi kurumsal sayfamızda yayımlanır.

İhtiyacım olan standart burada yoksa ne olur?

Kütüphane sürekli büyüyen bir envantere dayanır. Aradığınız kodu bulamazsanız teklif formu üzerinden iletebilirsiniz; ilgili kapsamı değerlendirip dönüş yaparız.