Dokunma Akımı (Touch Current) Testi — IEC 60335 Nedir?
Dokunma akımı testi, cihazın erişilebilir bölümlerinden insan vücudunun elektriksel davranışını temsil eden ölçüm ağı üzerinden geçen akımın ölçüldüğü deneydir. IEC 60990'da algılama, tepki ve bırakamama eşikleri için farklı ağlar tanımlanır.
Dokunma Akımı (Touch Current) Testi — IEC 60335 Amacı
Amaç, kullanıcının dokunması hâlinde geçecek akımın algılanabilir veya tehlikeli eşiklerin altında kaldığını doğrulamaktır.
Dokunma Akımı (Touch Current) Testi — IEC 60335 Hangi Ürünlere Uygulanır?
- Bilgi teknolojisi ekipmanı
- Ses ve görüntü cihazları
- Ev aletleri
- Medikal cihazlar
- Güç kaynakları
Dokunma Akımı (Touch Current) Testi — IEC 60335 Hangi Sektörlerde Kullanılır?
Dokunma Akımı (Touch Current) Testi — IEC 60335 İçin İlgili Standartlar
- IEC 60335ev ve benzeri elektrikli cihazlarda güvenlik Testi
- IEC 62368ses, görüntü ve bilgi teknolojisi cihazlarında güvenlik Testi
- IEC 61010ölçme, kontrol ve laboratuvar cihazlarında güvenlik Testi
Dokunma Akımı (Touch Current) Testi — IEC 60335 Koşulları
- Ölçüm ağı
- IEC 60990'da tanımlı ağırlıklı ağlar (algılama/tepki, bırakamama)
- Besleme gerilimi
- Standartta tanımlı; anma geriliminin katı
- Koşullar
- Normal çalışma ve tek arıza koşulları
- Temas noktaları
- Erişilebilir yüzeyler ve terminaller
Dokunma Akımı (Touch Current) Testi — IEC 60335 Cihazı
- IEC 60990 ölçüm ağı ve ölçer
- Ayırıcı transformatör
- Programlanabilir AC kaynak
- Temas elektrotları
Dokunma Akımı (Touch Current) Testi — IEC 60335 İçin Numune Gereksinimleri
- Erişilebilir yüzeyler belirlenmeli
- Cihaz kararlı sıcaklığa getirilmeli
- Arıza koşulları planlanmalı
- Yalıtım sınıfı belgelenmeli
Dokunma Akımı (Touch Current) Testi — IEC 60335 Süresi
Nokta ve koşul sayısına bağlıdır; tipik olarak yarım iş günü.
Dokunma Akımı (Touch Current) Testi — IEC 60335 Prosedürü
- 1Cihaz anma koşullarında çalıştırılır.
- 2Uygun ölçüm ağı seçilir ve bağlanır.
- 3Normal çalışmada akım ölçülür.
- 4Tek arıza koşullarında ölçüm yinelenir.
- 5Sonuçlar eşik değerlerle karşılaştırılır.
Dokunma Akımı (Touch Current) Testi — IEC 60335 Kabul Kriterleri
Kabul kriteri ürün standardındaki azami dokunma akımı değerleridir; ağ tipine göre farklı sınırlar geçerlidir.
Sonuçların Değerlendirilmesi
Ölçülen değer kullanılan ağa bağlıdır; ağ tipi raporda mutlaka belirtilir. Arıza koşulundaki değerler ayrı değerlendirilir.
Dokunma Akımı (Touch Current) Testi — IEC 60335 Raporu
- Uygulanan standart ve ölçüm ağı
- Besleme koşulları
- Temas noktaları ve arıza koşulları
- Ölçülen akımlar ve sınırlar
Akreditasyon
EUROLAB; laboratuvar deneylerinde ISO/IEC 17025, muayene ve gözetimde ISO/IEC 17020, sistem ve ürün belgelendirmesinde ISO/IEC 17021-1 ve ISO/IEC 17065 kapsamlarında, IAF ve ILAC çok taraflı tanınma anlaşmalarına taraf akreditasyon kuruluşlarından alınmış uluslararası tanınan akreditasyona sahiptir. Bu zincir, düzenlenen rapor ve belgelerin dünya genelinde kabul görmesini sağlar.
Bu testin akredite kapsamda sunulup sunulamayacağı ürününüze ve uygulanacak standarda göre değişir; akreditasyon metot bazında olduğu için kapsam teklif aşamasında yazılı olarak teyit edilir.
Kapsam ve yetkilerİlgili Mevzuat
- LVD 2014/35/EU
- MDR 2017/745 (medikal)
Elektriksel Güvenlik — Bu Deney Alanı Ne Yapar?
Aşağıdaki bölüm Touch Current deneyinin ait olduğu alanı anlatır; bu deneyin kendi koşulları ve kabul ölçütleri yukarıdaki bölümlerde yer alır. Ürününüze özgü kapsam teklif aşamasında yazılı olarak netleştirilir.
Elektriksel güvenlik deneyleri, bir cihazın normal kullanımda ve öngörülebilir arıza koşullarında kullanıcıya elektrik çarpması, yangın ya da yaralanma riski oluşturmadığını gösterir. Aile, ürünün pazara girişinde en sık istenen deney grubudur; elektrikle çalışan hemen her ürün bu kapıdan geçer.
Alanın mantığı tek bir varsayıma dayanır: ARIZA OLACAK. Bir yalıtım eskiyecek, bir bileşen kısa devre olacak, bir kablo kopacak, kullanıcı cihazı yanlış kullanacak. Standartlar bu yüzden yalnızca normal çalışmayı değil, tek arıza koşullarını da sınar. "Cihaz doğru çalışıyor" cümlesi bu alanda bir kanıt değildir; kanıt, cihazın arıza hâlinde de güvenli kalmasıdır.
Değerlendirme üç katmanı birlikte ele alır. Yapısal katmanda yalıtım mesafeleri (creepage ve clearance), koruma bariyerleri, topraklama sürekliliği, muhafaza dayanımı ve bileşen seçimi incelenir — bu katman büyük ölçüde inceleme ve ölçüm işidir, deney değil. Elektriksel katmanda dielektrik dayanım, kaçak akım, yalıtım direnci ve arıza koşullarındaki davranış ölçülür. Isıl katmanda normal ve anormal çalışmada sıcaklık artışı izlenir; aşırı ısınan bir bileşen hem yangın hem yalıtım bozunması riskidir.
Hangi standardın uygulanacağı ürünün NE OLDUĞUNA göre belirlenir ve bu karar sonucun tamamını etkiler. Ev cihazları IEC 60335 serisi, bilgi teknolojisi ve ses/görüntü ürünleri IEC 62368-1, ölçme ve laboratuvar cihazları IEC 61010-1, tıbbi cihazlar IEC 60601-1 kapsamındadır. Yanlış standart seçimiyle alınmış bir rapor, doğru ölçümler içerse bile dosyada kabul görmez.
Bileşen uygunluğu bu alanda çoğu zaman gözden kaçar. Cihazın güvenliği kullandığı trafo, optokuplör, sigorta, anahtar ve besleme birimlerinin kendi uygunluğuna dayanır. Kritik bileşenlerin listesi ve her birinin sertifika durumu teknik dosyanın parçasıdır; bileşen değişikliği güvenlik değerlendirmesini yeniden açar.
Bu alanın yöntem grupları
Yapısal inceleme
Yalıtım mesafeleri, bariyerler, topraklama düzeni, erişilebilirlik ve kritik bileşen seçimi incelenir. Deneyden önce gelir ve pek çok uygunsuzluk burada yakalanır.
Dielektrik dayanım
Yalıtımın tanımlı gerilime dayandığı doğrulanır. Üretim hattındaki rutin deneyle karıştırılmamalıdır; tip deneyi daha ağırdır.
Kaçak akım ve topraklama
Kullanıcıya ulaşabilecek akım ölçülür; koruyucu topraklama yolunun sürekliliği ve direnci doğrulanır.
Isınma deneyleri
Normal ve anormal çalışmada bileşen, sargı ve erişilebilir yüzey sıcaklıkları ölçülür.
Arıza koşulu deneyleri
Bileşenler kasten kısa devre ya da açık devre yapılır; cihazın yangın çıkarmaması ve tehlikeli parçayı erişilebilir kılmaması beklenir.
Mekanik ve muhafaza deneyleri
Darbe, düşürme, gerilim azaltma (strain relief), IP koruma ve hareketli parça güvenliği değerlendirilir.
Bu alanda sık karıştırılanlar
- CB sertifikası CE beyanı değildir. CB, ulusal belgelendirmeleri kolaylaştıran bir karşılıklı tanıma çıktısıdır; CE beyanını üretici kendi sorumluluğunda yapar.
- IEC 60335 alt bölümü tek başına yeterli değildir; Bölüm 1 ile birlikte uygulanır.
- IEC 60950-1 ve IEC 60065 geri çekilmiştir. Bu kodlara dayanan eski sertifikalar güncel dosyada kullanılamaz.
- Adaptörün ayrı sertifikalı olması cihazın uygunluğunu kapsamaz; cihaz, besleme birimiyle birlikte oluşan sistem olarak değerlendirilir.
- Kritik bileşen değişikliği (trafo, sigorta, optokuplör tedarikçisi) sessiz bir değişiklik değildir; güvenlik dosyasının gözden geçirilmesini gerektirir.
Bu alandaki sonuçlar hangi kararı besler
- Alçak Gerilim Yönetmeliği kapsamında CE beyanı
- IECEE CB sertifikası ve ulusal belgelendirmelere giriş
- Tasarım değişikliklerinin güvenlik etkisinin değerlendirilmesi
- Kritik bileşen listesinin oluşturulması ve sürdürülmesi
- Piyasa gözetimi taleplerine yanıt
İlgili Testler
Dokunma Akımı (Touch Current) Testi — IEC 60335 Hakkında Sık Sorulan Sorular
Touch Current hangi standarda göre yapılır?
Touch Current, IEC 60990, IEC 62368-1, IEC 60335-1, IEC 60601-1, IEC 60335, IEC 62368 ve IEC 61010 kapsamında yürütülür. Uygulanacak sınır değerler ve kabul kriterleri ürün standardında tanımlanır; ürününüz için geçerli sürüm teklif aşamasında yazılı olarak teyit edilir.
Touch Current hangi ürünlere uygulanır?
Başlıca bilgi teknolojisi ekipmanı, ses ve görüntü cihazları, ev aletleri, medikal cihazlar ve güç kaynakları için uygulanır. Ürününüzün kapsama girip girmediği, teknik özellikleri ve kullanım amacı incelenerek belirlenir.
Touch Current hangi koşullarda yapılır?
Belirleyici parametreler şunlardır: ölçüm ağı — IEC 60990'da tanımlı ağırlıklı ağlar (algılama/tepki, bırakamama), besleme gerilimi — Standartta tanımlı; anma geriliminin katı ve koşullar — Normal çalışma ve tek arıza koşulları. Koşulların tamamı sayfadaki "Test Koşulları" bölümünde yer alır ve ürün standardına göre değişir.
Touch Current için nasıl bir numune gerekir?
erişilebilir yüzeyler belirlenmeli, cihaz kararlı sıcaklığa getirilmeli ve arıza koşulları planlanmalı. Numune adedi ürün standardına ve raporlanacak kapsama göre belirlenir.
Touch Current ne kadar sürer?
Nokta ve koşul sayısına bağlıdır; tipik olarak yarım iş günü. Bu süre deneyin kendisine aittir; numune hazırlığı, sıraya girme ve raporlama ayrıca değerlendirilir. Ürününüz için gerçekçi bir takvim teklifte verilir.
Touch Current sonucunda neye göre "uygun" denir?
Kabul kriteri ürün standardındaki azami dokunma akımı değerleridir; ağ tipine göre farklı sınırlar geçerlidir.