Leakage Current – IEC 60335 / IEC 62368 / IEC 61010

Kaçak Akım Testi — IEC 60335 Nedir?

Kaçak akım testi, cihazın erişilebilir bölümlerinden toprağa veya kullanıcıya akan akımın IEC 60990'da tanımlı ölçüm ağlarıyla ölçüldüğü elektriksel güvenlik deneyidir.

Kaçak Akım Testi — IEC 60335 Amacı

Amaç, kullanıcının dokunabileceği bölümlerden geçen akımın güvenli sınırların altında kaldığını doğrulamaktır.

Kaçak Akım Testi — IEC 60335 Hangi Ürünlere Uygulanır?

Ev ve benzeri elektrikli cihazlar
Bilgi teknolojisi ekipmanı
Medikal cihazlar
Elektrikli el aletleri
Laboratuvar cihazları

Kaçak Akım Testi — IEC 60335 Hangi Sektörlerde Kullanılır?

ElektrikElektronikMakineMedikal Cihaz

Kaçak Akım Testi — IEC 60335 İçin İlgili Standartlar

IEC 60335ev ve benzeri elektrikli cihazlarda güvenlik Testi
IEC 62368ses, görüntü ve bilgi teknolojisi cihazlarında güvenlik Testi
IEC 61010ölçme, kontrol ve laboratuvar cihazlarında güvenlik Testi

Kaçak Akım Testi — IEC 60335 Koşulları

Ölçüm ağı: IEC 60990'da tanımlı; dokunma akımı veya koruyucu iletken akımı ağı
Besleme gerilimi: Anma geriliminin standartta tanımlı katı (ör. %106)
Koşullar: Normal çalışma ve tek arıza koşulu (nötr kesik, toprak kesik)
Sıcaklık: Cihaz kararlı çalışma sıcaklığına ulaştıktan sonra

Kaçak Akım Testi — IEC 60335 Cihazı

Kaçak akım ölçüm cihazı (IEC 60990 ağlı)
Ayırıcı transformatör
Programlanabilir AC kaynak
Sıcaklık izleme

Kaçak Akım Testi — IEC 60335 İçin Numune Gereksinimleri

Cihaz kararlı çalışma sıcaklığına getirilmeli
Erişilebilir bölümler belirlenmeli
Yalıtım sınıfı belgelenmeli
Arıza koşulları planlanmalı

Kaçak Akım Testi — IEC 60335 Süresi

Ölçüm noktası ve koşul sayısına bağlıdır; tipik olarak yarım iş günü.

Kaçak Akım Testi — IEC 60335 Prosedürü

1Cihaz anma koşullarında çalıştırılır ve ısınması beklenir.
2IEC 60990 ölçüm ağı bağlanır.
3Normal çalışmada kaçak akım ölçülür.
4Tek arıza koşulları oluşturularak ölçüm yinelenir.
5Sonuçlar sınırlarla karşılaştırılır.

Kaçak Akım Testi — IEC 60335 Kabul Kriterleri

Kabul kriteri ürün standardında verilen azami kaçak akım değerleridir. Sınıf I ve Sınıf II cihazlar için farklı sınırlar geçerlidir.

Sonuçların Değerlendirilmesi

Normal ve arıza koşulu sonuçları ayrı raporlanır. Medikal cihazlarda hasta kaçak akımı ayrı bir kategori olarak ölçülür.

Kaçak Akım Testi — IEC 60335 Raporu

Uygulanan standart ve ölçüm ağı
Besleme koşulları
Ölçüm noktaları ve arıza koşulları
Ölçülen değerler ve sınırlar

Akreditasyon

EUROLAB; laboratuvar deneylerinde ISO/IEC 17025, muayene ve gözetimde ISO/IEC 17020, sistem ve ürün belgelendirmesinde ISO/IEC 17021-1 ve ISO/IEC 17065 kapsamlarında, IAF ve ILAC çok taraflı tanınma anlaşmalarına taraf akreditasyon kuruluşlarından alınmış uluslararası tanınan akreditasyona sahiptir. Bu zincir, düzenlenen rapor ve belgelerin dünya genelinde kabul görmesini sağlar.

Bu testin akredite kapsamda sunulup sunulamayacağı ürününüze ve uygulanacak standarda göre değişir; akreditasyon metot bazında olduğu için kapsam teklif aşamasında yazılı olarak teyit edilir.

Kapsam ve yetkiler

İlgili Mevzuat

LVD 2014/35/EU
MDR 2017/745 (medikal)

Elektriksel Güvenlik — Bu Deney Alanı Ne Yapar?

Aşağıdaki bölüm Leakage Current deneyinin ait olduğu alanı anlatır; bu deneyin kendi koşulları ve kabul ölçütleri yukarıdaki bölümlerde yer alır. Ürününüze özgü kapsam teklif aşamasında yazılı olarak netleştirilir.

Elektriksel güvenlik deneyleri, bir cihazın normal kullanımda ve öngörülebilir arıza koşullarında kullanıcıya elektrik çarpması, yangın ya da yaralanma riski oluşturmadığını gösterir. Aile, ürünün pazara girişinde en sık istenen deney grubudur; elektrikle çalışan hemen her ürün bu kapıdan geçer.

Alanın mantığı tek bir varsayıma dayanır: ARIZA OLACAK. Bir yalıtım eskiyecek, bir bileşen kısa devre olacak, bir kablo kopacak, kullanıcı cihazı yanlış kullanacak. Standartlar bu yüzden yalnızca normal çalışmayı değil, tek arıza koşullarını da sınar. "Cihaz doğru çalışıyor" cümlesi bu alanda bir kanıt değildir; kanıt, cihazın arıza hâlinde de güvenli kalmasıdır.

Değerlendirme üç katmanı birlikte ele alır. Yapısal katmanda yalıtım mesafeleri (creepage ve clearance), koruma bariyerleri, topraklama sürekliliği, muhafaza dayanımı ve bileşen seçimi incelenir — bu katman büyük ölçüde inceleme ve ölçüm işidir, deney değil. Elektriksel katmanda dielektrik dayanım, kaçak akım, yalıtım direnci ve arıza koşullarındaki davranış ölçülür. Isıl katmanda normal ve anormal çalışmada sıcaklık artışı izlenir; aşırı ısınan bir bileşen hem yangın hem yalıtım bozunması riskidir.

Hangi standardın uygulanacağı ürünün NE OLDUĞUNA göre belirlenir ve bu karar sonucun tamamını etkiler. Ev cihazları IEC 60335 serisi, bilgi teknolojisi ve ses/görüntü ürünleri IEC 62368-1, ölçme ve laboratuvar cihazları IEC 61010-1, tıbbi cihazlar IEC 60601-1 kapsamındadır. Yanlış standart seçimiyle alınmış bir rapor, doğru ölçümler içerse bile dosyada kabul görmez.

Bileşen uygunluğu bu alanda çoğu zaman gözden kaçar. Cihazın güvenliği kullandığı trafo, optokuplör, sigorta, anahtar ve besleme birimlerinin kendi uygunluğuna dayanır. Kritik bileşenlerin listesi ve her birinin sertifika durumu teknik dosyanın parçasıdır; bileşen değişikliği güvenlik değerlendirmesini yeniden açar.

Bu alanın yöntem grupları

Yapısal inceleme
Yalıtım mesafeleri, bariyerler, topraklama düzeni, erişilebilirlik ve kritik bileşen seçimi incelenir. Deneyden önce gelir ve pek çok uygunsuzluk burada yakalanır.
Dielektrik dayanım
Yalıtımın tanımlı gerilime dayandığı doğrulanır. Üretim hattındaki rutin deneyle karıştırılmamalıdır; tip deneyi daha ağırdır.
Kaçak akım ve topraklama
Kullanıcıya ulaşabilecek akım ölçülür; koruyucu topraklama yolunun sürekliliği ve direnci doğrulanır.
Isınma deneyleri
Normal ve anormal çalışmada bileşen, sargı ve erişilebilir yüzey sıcaklıkları ölçülür.
Arıza koşulu deneyleri
Bileşenler kasten kısa devre ya da açık devre yapılır; cihazın yangın çıkarmaması ve tehlikeli parçayı erişilebilir kılmaması beklenir.
Mekanik ve muhafaza deneyleri
Darbe, düşürme, gerilim azaltma (strain relief), IP koruma ve hareketli parça güvenliği değerlendirilir.

Bu alanda sık karıştırılanlar

CB sertifikası CE beyanı değildir. CB, ulusal belgelendirmeleri kolaylaştıran bir karşılıklı tanıma çıktısıdır; CE beyanını üretici kendi sorumluluğunda yapar.
IEC 60335 alt bölümü tek başına yeterli değildir; Bölüm 1 ile birlikte uygulanır.
IEC 60950-1 ve IEC 60065 geri çekilmiştir. Bu kodlara dayanan eski sertifikalar güncel dosyada kullanılamaz.
Adaptörün ayrı sertifikalı olması cihazın uygunluğunu kapsamaz; cihaz, besleme birimiyle birlikte oluşan sistem olarak değerlendirilir.
Kritik bileşen değişikliği (trafo, sigorta, optokuplör tedarikçisi) sessiz bir değişiklik değildir; güvenlik dosyasının gözden geçirilmesini gerektirir.

Bu alandaki sonuçlar hangi kararı besler

Alçak Gerilim Yönetmeliği kapsamında CE beyanı
IECEE CB sertifikası ve ulusal belgelendirmelere giriş
Tasarım değişikliklerinin güvenlik etkisinin değerlendirilmesi
Kritik bileşen listesinin oluşturulması ve sürdürülmesi
Piyasa gözetimi taleplerine yanıt

İlgili Testler

Kaçak Akım Testi — IEC 60335 Hakkında Sık Sorulan Sorular

Leakage Current hangi standarda göre yapılır?

Leakage Current, IEC 60990, IEC 60335-1, IEC 62368-1, IEC 61010-1, IEC 60601-1, IEC 60335, IEC 62368 ve IEC 61010 kapsamında yürütülür. Uygulanacak sınır değerler ve kabul kriterleri ürün standardında tanımlanır; ürününüz için geçerli sürüm teklif aşamasında yazılı olarak teyit edilir.

Leakage Current hangi ürünlere uygulanır?

Başlıca ev ve benzeri elektrikli cihazlar, bilgi teknolojisi ekipmanı, medikal cihazlar, elektrikli el aletleri ve laboratuvar cihazları için uygulanır. Ürününüzün kapsama girip girmediği, teknik özellikleri ve kullanım amacı incelenerek belirlenir.

Leakage Current hangi koşullarda yapılır?

Belirleyici parametreler şunlardır: ölçüm ağı — IEC 60990'da tanımlı; dokunma akımı veya koruyucu iletken akımı ağı, besleme gerilimi — Anma geriliminin standartta tanımlı katı (ör. %106) ve koşullar — Normal çalışma ve tek arıza koşulu (nötr kesik, toprak kesik). Koşulların tamamı sayfadaki "Test Koşulları" bölümünde yer alır ve ürün standardına göre değişir.

Leakage Current için nasıl bir numune gerekir?

cihaz kararlı çalışma sıcaklığına getirilmeli, erişilebilir bölümler belirlenmeli ve yalıtım sınıfı belgelenmeli. Numune adedi ürün standardına ve raporlanacak kapsama göre belirlenir.

Leakage Current ne kadar sürer?

Ölçüm noktası ve koşul sayısına bağlıdır; tipik olarak yarım iş günü. Bu süre deneyin kendisine aittir; numune hazırlığı, sıraya girme ve raporlama ayrıca değerlendirilir. Ürününüz için gerçekçi bir takvim teklifte verilir.

Leakage Current sonucunda neye göre "uygun" denir?

Kabul kriteri ürün standardında verilen azami kaçak akım değerleridir. Sınıf I ve Sınıf II cihazlar için farklı sınırlar geçerlidir.