Shore A | EUROLAB

Shore A Sertlik Testi Nedir?

Shore A sertlik testi, yaylı bir batıcının numune yüzeyine bastırılması ve batma miktarının 0–100 arası skaladan okunmasıyla sertliğin belirlendiği yöntemdir. Yumuşak elastomerler için tanımlanmıştır.

Shore A Sertlik Testi Amacı

Amaç, kauçuk ve elastomer bileşenlerin sertliğini hızlı biçimde kontrol etmek; formülasyon ve kür tutarlılığını doğrulamaktır.

Shore A Sertlik Testi Hangi Ürünlere Uygulanır?

Kauçuk conta ve keçeler
Elastomer hortum ve profil
Yumuşak plastik parçalar
Ayakkabı tabanı
Silikon bileşenler

Shore A Sertlik Testi Hangi Sektörlerde Kullanılır?

MetalÇelikMakineEndüstriyel EkipmanPlastik

Shore A Sertlik Testi İçin İlgili Standartlar

ISO 868
ASTM D2240
ISO 7619-1

Shore A Sertlik Testi Koşulları

Durometre tipi: Shore A (yumuşak elastomerler)
Okuma süresi: Standartta tanımlı; tipik olarak 3 s veya anlık okuma
Numune kalınlığı: En az 6 mm; gerekirse katlar üst üste konur
Ortam: 23 °C ± 2 °C

Shore A Sertlik Testi Cihazı

Shore A durometresi
Sabit yükleme standı
Kalınlık ölçer
Referans kalibrasyon blokları

Shore A Sertlik Testi İçin Numune Gereksinimleri

Kalınlık en az 6 mm olmalı
Yüzey düz, temiz ve kürünü tamamlamış olmalı
Ölçüm noktaları kenardan en az 12 mm içte olmalı
Genellikle beş ölçüm alınıp ortancası veya ortalaması verilir

Shore A Sertlik Testi Süresi

Ölçüm birkaç saniyedir; bir numune seti kısa sürede tamamlanır.

Shore A Sertlik Testi Prosedürü

1Numune kalınlığı ölçülür ve şartlandırma tamamlanır.
2Durometre referans blokla doğrulanır.
3Batıcı yüzeye dik olarak sabit yükle bastırılır.
4Tanımlı sürede değer okunur.
5Farklı noktalarda ölçüm tekrarlanır ve sonuç raporlanır.

Shore A Sertlik Testi Kabul Kriterleri

Kabul aralığı ürün şartnamesinde Shore A değeri ve tolerans olarak verilir (ör. 70 ± 5 Shore A).

Sonuçların Değerlendirilmesi

Ölçümlerin dağılımı değerlendirilir. İnce numunelerde alt yüzeyin etkisi sonucu yükseltir; kalınlık şartı bu yüzden kritiktir.

Shore A Sertlik Testi Raporu

Uygulanan standart
Durometre tipi ve okuma süresi
Numune kalınlığı ve ortam sıcaklığı
Tek tek ölçümler ve sonuç

Akreditasyon

EUROLAB; laboratuvar deneylerinde ISO/IEC 17025, muayene ve gözetimde ISO/IEC 17020, sistem ve ürün belgelendirmesinde ISO/IEC 17021-1 ve ISO/IEC 17065 kapsamlarında, IAF ve ILAC çok taraflı tanınma anlaşmalarına taraf akreditasyon kuruluşlarından alınmış uluslararası tanınan akreditasyona sahiptir. Bu zincir, düzenlenen rapor ve belgelerin dünya genelinde kabul görmesini sağlar.

Bu testin akredite kapsamda sunulup sunulamayacağı ürününüze ve uygulanacak standarda göre değişir; akreditasyon metot bazında olduğu için kapsam teklif aşamasında yazılı olarak teyit edilir.

Kapsam ve yetkiler

İlgili Mevzuat

Kauçuk ve elastomer ürün şartnameleri

Mekanik Testler — Bu Deney Alanı Ne Yapar?

Aşağıdaki bölüm Shore A deneyinin ait olduğu alanı anlatır; bu deneyin kendi koşulları ve kabul ölçütleri yukarıdaki bölümlerde yer alır. Ürününüze özgü kapsam teklif aşamasında yazılı olarak netleştirilir.

Mekanik deneyler, bir malzemenin ya da parçanın kuvvet altındaki davranışını ölçer. Aile statik yüklemeden (çekme, basma, eğme) zamana bağlı davranışlara (yorulma, sünme), sertlik ve aşınmadan kırılma tokluğuna kadar uzanır.

Bu deneylerin ortak özelliği, sonucun MALZEME ÖZELLİĞİ olarak raporlanmasıdır. Akma dayanımı ya da sertlik bir uygunluk kararı değildir; tasarımın ve ürün standardının karşılaştırma yapacağı sayısal veridir. Bu yüzden mekanik deney raporları çoğunlukla bir ürün onayının değil bir mühendislik kararının girdisidir — malzeme seçimi, emniyet katsayısı, ömür tahmini.

Statik ve dinamik davranış arasındaki ayrım alanı anlamanın anahtarıdır. Bir parça statik yükte hiç zorlanmıyor görünürken tekrarlı yükte kopabilir; yorulma kırılması akma dayanımının çok altındaki gerilmelerde oluşur ve uyarı vermez. Bu yüzden dönen, titreşen ya da çevrimli yük alan parçalarda çekme deneyi tek başına yeterli bir kanıt değildir.

Deney koşulları sonucu belirler ve bu, raporun okunabilirliği için kritiktir: numune geometrisi, yükleme hızı, sıcaklık, şartlandırma ve bağlama düzeni. Aynı malzeme farklı koşullarda farklı değer verir. Plastiklerde hız etkisi çok belirgindir, metallerde sıcaklık etkisi; kompozitlerde ise numune yönlenmesi sonucu tamamen değiştirir.

Sertlik alanın en çok yanlış kullanılan ölçümüdür. Hızlı, tahribatsıza yakın ve ucuz olduğu için sıklıkla dayanımın yerine kullanılır. Sertlikten dayanıma dönüşüm tabloları vardır ama YAKLAŞIKTIR ve malzeme grubuna bağlıdır; malzeme kabulünde tek kanıt olarak kullanılması hatalıdır.

Kırılma mekaniği tarafı özel bir yetkinlik gerektirir. Kırılma tokluğu ve yorulma çatlağı ilerleme hızı ölçümleri, çatlaklı bir yapının ne kadar dayanacağını hesaplamayı mümkün kılar; basınçlı ekipman, uçak yapısı ve boru hattı gibi alanlarda hasara tolerans tasarımının temelidir.

Bu alanın yöntem grupları

Statik deneyler
Çekme, basma, eğme, makaslama ve burulma. Akma ve çekme dayanımı, uzama ve elastisite modülü elde edilir.
Darbe deneyleri
Charpy ve Izod çentik darbe; malzemenin gevrek-sünek geçiş davranışı sıcaklığa bağlı olarak belirlenir.
Sertlik
Brinell, Vickers, Rockwell, Shore ve mikro sertlik. Yüzey işlem derinliği ve yerel dayanım farkları için değerlidir.
Yorulma
Kuvvet ve gerinim kontrollü eksenel yorulma, eğilmede yorulma; S-N eğrileri ve dayanım sınırı.
Sünme ve gerilme gevşemesi
Yüksek sıcaklıkta uzun süreli yük altındaki davranış; kazan, türbin ve basınçlı ekipman malzemelerinde belirleyici.
Kırılma mekaniği
Düzlem şekil değiştirme kırılma tokluğu, J integrali, CTOD ve yorulma çatlağı ilerleme hızı.
Aşınma ve sürtünme
Taber ve döner silindir abrazyon, sürtünme katsayısı ölçümleri.

Bu alanda sık karıştırılanlar

Sertlikten dayanım hesaplamak yaklaşıktır; malzeme kabulünde tek kanıt olarak kullanılamaz.
Statik dayanım yeterliliği yorulma dayanımını göstermez; çevrimli yük alan parçada ayrı deney gerekir.
Deney hızı ve sıcaklık raporlanmazsa sonuç karşılaştırılamaz — özellikle polimer ve kompozitlerde.
Deney numunesi ile gerçek parça aynı değeri vermeyebilir; kalıplama yönlenmesi, kaynak izi ve yüzey işlem farkı etkilidir.
Kompozitlerde numune yönlenmesi belirtilmeden verilen bir dayanım değeri anlamsızdır.
ASTM ve ISO karşılıkları aynı büyüklüğü ölçer ama numune geometrileri farklıdır; sonuçlar birebir eşdeğer sayılmaz.

Bu alandaki sonuçlar hangi kararı besler

Tasarım doğrulaması ve malzeme seçimi
Gelen malzeme kontrolü ve tedarikçi onayı
Ürün standardındaki mekanik gerekliliklerin karşılanması
Arıza analizi, ömür tahmini ve hasara tolerans hesabı
Isıl işlem ve yüzey işlem proseslerinin doğrulanması

İlgili Testler

Shore A Sertlik Testi Hakkında Sık Sorulan Sorular

Shore A ile Shore D arasındaki fark nedir?

Shore A yumuşak elastomerler, Shore D ise sert plastik ve sert kauçuklar için tanımlıdır. Batıcı geometrisi ve yay kuvveti farklıdır; değerler birbirine çevrilemez.