ISO 12405 — Standart

Standart Hakkında

Kapsam başlığı: elektrikli araç lityum batarya paketlerinde test şartları

ISO 12405, International Organization for Standardization (ISO) tarafından yayımlanan bir standarttır. Uluslararası standart kuruluşu; yönetim sistemi, test yöntemi ve ürün standartlarının en geniş gövdesini yayımlar.

ISO kuruluşunun diğer 310 koduna bak

Kapsam alanları

ISO 12405 Nedir?

ISO 12405 serisi, elektrikli araç lityum-iyon çekiş bataryası paket ve sistemleri için deney şartnamesidir. Bir onay rejimi değildir; ölçümün NASIL yapılacağını tanımlayan bir şartnamedir. Onay tarafı UNECE R100, Kuzey Amerika değerlendirmesi UL 2580 üzerinden yürür.

Serinin yapısı zamanla değişmiştir ve bu değişiklik şartnamelerde sık karışıklık yaratır. Yüksek güç uygulamaları için ISO 12405-1 ve yüksek enerji uygulamaları için ISO 12405-2, performans deneyleri bakımından ISO 12405-4 tarafından birleştirilerek yerini bırakmıştır. Güncel performans referansı BÖLÜM 4'tür.

Bölüm 3 güvenlik performansı gerekliliklerini ele alır. Hücre seviyesindeki deneyler ise bu serinin değil IEC 62660 serisinin alanıdır; sistem, paket ve hücre seviyeleri ayrı referanslarla değerlendirilir ve bu ayrım tedarik zincirinde netleştirilmelidir.

Şartname, bataryayı ARAÇ KULLANIM PROFİLİNE göre sınar: güç ve enerji kapasitesi ölçümleri, iç direnç, şarj kabul davranışı, kendi kendine deşarj, çevrim dayanımı, depolama sonrası davranış ve sıcaklığa bağlı performans. Bunlar performans kalemleridir; güvenlik deneyleri ayrı bölümde yer alır.

Yüksek güç ile yüksek enerji ayrımı serinin temel kavramıydı ve hâlâ anlamlıdır. Bir hibrit araç bataryası küçük kapasiteli ama yüksek güç verebilen bir sistemdir; sürekli şarj ve deşarj yapar. Bir tam elektrikli araç bataryası ise büyük kapasiteli ve enerji odaklıdır. İkisi farklı deney profilleri gerektirir ve Bölüm 4 her ikisini kapsayacak biçimde yazılmıştır.

Bu Standart Neden Var?

Serinin doğuş nedeni, elektrikli araç bataryası performansının karşılaştırılabilir biçimde ölçülememesiydi. Her üretici kendi yöntemiyle kapasite ve güç beyan ediyordu; farklı sıcaklıklarda, farklı deşarj hızlarında ve farklı şarj durumlarında ölçülen değerler karşılaştırılamıyordu.

Bir batarya için kapasite tek bir sayı değildir. Aynı paket, düşük sıcaklıkta belirgin biçimde daha az enerji verir; hızlı deşarjda kapasitesinin bir bölümüne erişilemez; yaşlandıkça kapasite düşer. Bu yüzden ölçüm koşullarının standartlaştırılması, beyanın anlamlı olması için zorunluydu.

İÇ DİRENÇ ölçümü serinin en teknik kısmıdır ve pratikte çok önemlidir çünkü bataryanın verebileceği gücü belirler. Direnç sıcaklığa, şarj durumuna ve yaşa bağlıdır; bu yüzden ölçüm bir matris hâlinde yapılır ve tek bir değer olarak raporlanmaz.

Bölüm 1 ve 2'nin birleştirilmesi pratik bir gerekçeyle oldu. Hibrit ile tam elektrikli araç arasındaki keskin ayrım bulanıklaştı: plug-in hibritler hem yüksek güç hem yüksek enerji gerektiriyor. İki ayrı şartname sürdürmek yerine tek bir metin bu spektrumu kapsayacak biçimde yazıldı.

Çevrim dayanımı deneyleri serinin en uzun süren kısmıdır ve aylar alabilir. Bu yüzden ürün geliştirme takviminde erken planlanmalıdır; çevrim ömrü verisi olmadan garanti süresi ve kapasite koruma iddiası desteklenemez.

Standardın Yapısı

ISO 12405-3
Güvenlik performansı gereklilikleri; paket ve sistem seviyesinde güvenlik davranışı.
ISO 12405-4
Performans deneyleri; yüksek güç ve yüksek enerji uygulamalarını birlikte kapsar ve Bölüm 1 ile 2'nin yerini almıştır.
IEC 62660 serisi
Hücre seviyesindeki performans, güvenilirlik ve kötü kullanım deneyleri; bu serinin kapsamı dışındadır.

Hangi Ürünlerde İstenir

Elektrikli ve hibrit araç çekiş bataryası paketleri
Batarya sistemleri ve yönetim elektroniği ile birlikte değerlendirilen alt sistemler
Araç üreticisi onay dosyalarında performans doğrulaması
Plug-in hibrit ve menzil uzatıcılı araç bataryaları
Ağır ticari araç ve otobüs bataryaları

İlgili Mevzuat ve Şemalar

UNECE R100 tip onayı dosyasında performans ve güvenlik verisi olarak kullanılır
ISO 6469 serisi araç seviyesindeki elektrik güvenliğini ele alır
Kuzey Amerika'da UL 2580 karşılık gelen değerlendirme standardıdır
Taşıma tarafında UN 38.3 ayrıca gereklidir
(AB) 2023/1542 Batarya Tüzüğü dayanıklılık ve kapasite beyanı yükümlülükleri getirir

Değerlendirme Nasıl Yürür

1Kapsam ve uygulama tipiBataryanın yüksek güç mü yüksek enerji uygulaması olduğu ve hangi deney setinin uygulanacağı belirlenir.
2Şartlandırma ve referans ölçümBatarya tanımlı sıcaklık ve şarj durumunda şartlandırılır; referans kapasite ve direnç ölçülür.
3Performans ölçümleriKapasite, enerji, güç, iç direnç ve verim farklı sıcaklık ve şarj durumlarında matris hâlinde ölçülür.
4Dayanıklılık deneyleriÇevrim ömrü ve depolama (kalendar) ömrü deneyleri yürütülür; kapasite ve direnç değişimi izlenir.
5RaporlamaÖlçüm koşulları, matris sonuçları ve dayanıklılık eğilimleri raporlanır.

Yakın Standartlar ve Aradaki Fark

IEC 62660 serisi
Hücre seviyesi. Paket şartnamesi hücre deneylerini kapsamaz; iki seviye ayrı referanslarla ele alınır.
UNECE R100
Tip onayı rejimi. ISO 12405 ölçüm şartnamesidir ve onay vermez.
UL 2580
Kuzey Amerika değerlendirme standardı; paket/sistem güvenliğine odaklanır.
ISO 6469 serisi
Araç seviyesinde elektrik güvenliği; batarya paketinin araçtaki entegrasyonunu ele alır.

Raporda Ne Bulunmalı

Bir raporun kullanılabilir olması için aşağıdaki bilgileri taşıması gerekir. Eksik bir rapor, sonucu doğru olsa bile tedarik zincirinde ya da denetimde kabul görmeyebilir.

Uygulanan bölüm (-3 güvenlik, -4 performans) ve sürümü
Batarya tanımı: hücre tipi, konfigürasyon, nominal gerilim ve kapasite
Ölçüm koşulları: sıcaklık, şarj durumu, akım hızları
Kapasite, enerji, güç ve iç direnç matris sonuçları
Çevrim ve depolama ömrü verileri ile eğilim grafikleri
Şartlandırma prosedürü ve referans ölçümler

Sık Karıştırılan Noktalar

ISO 12405-1 ve -2 performans deneyleri bakımından yerini ISO 12405-4'e bırakmıştır; eski bölümlere atıf yapan şartnameler güncellenmelidir.
Paket şartnamesi hücre deneylerini kapsamaz; hücre tarafı IEC 62660 serisindedir.
Performans deneyi güvenlik deneyi değildir; ikisi ayrı bölümlerde ele alınır ve ikisi de gerekebilir.
Kapasite tek bir sayı değildir; ölçüm sıcaklığı ve deşarj hızı belirtilmeden beyan edilen kapasite karşılaştırılamaz.
Çevrim ömrü deneyleri aylar sürer; geliştirme takviminde erken planlanmalıdır.
ISO 12405 bir onay değildir; trafiğe tescil için tip onayı rejimi ayrıca yürür.

Kodun Yapısı

Yayımlayan: ISO
Seri numarası: 12405
Bölüm: Bölümsüz

Kütüphanede kodlar sürüm yılı olmadan tutulur. Yürürlükteki sürüm zamanla değişir; şartnamenizde yıl belirtilmişse o sürüm esas alınır, belirtilmemişse en güncel sürüm uygulanır.

Kapsamı

Test
Çevresel ve İklimsel Testler
Titreşim ve Şok
Batarya Testleri
Batarya Testleri
Otomotiv Testleri

İlgili Testler ve Hizmetler

Teknik Gereklilikler

Standart metinleri ilgili kuruluşun telif hakkındadır; test koşulu, numune ve kabul kriteri burada uydurulamaz.

Dayanak: ISO kataloğundaki ISO 12405-4:2018 kapsam beyanı ve Bölüm 1 ile 2'yi birleştirmesi; ISO 12405-3, IEC 62660 ve ISO 6469 künyeleri; UNECE R100 ve UL 2580 ile kapsam ayrımları.

Ürününüze özgü teknik gereklilikler, kapsamı netleştirdiğimizde Teklif aşamasında yazılı olarak paylaşılır.

İlgili Ürün Grupları ve Mevzuat

Bu kod aşağıdaki ürün sayfalarının standart künyesinde yer alıyor.

EV bataryası

Bu ürün sayfaları şu pazarlar için not taşıyor: Avrupa Birliği, Birleşik Krallık, ABD, Çin. Standardın ilgili pazarda zorunlu olup olmadığı ürün grubuna ve uygulanan mevzuata göre değişir.

Aynı ürün sayfalarında bu kodla birlikte yayımlanan düzenlemeler:

(AB) 2023/1542Batarya TüzüğüBataryalarda karbon ayak izi beyanı, geri kazanılmış içerik ve batarya pasaportu; elektrikli araç bataryalarında performans sınıfı Ağustos 2026'da devreye girdi.
BM Testler ve Kriterler El KitabıUN 38.3Lityum hücre ve bataryaların taşınma güvenliği; T1–T8 dizisi tanımlı sırayla uygulanır.
(AB) 2018/858Araç tip onayı çerçevesiMotorlu araçların onayı ve piyasa gözetimi. Batarya sistemi araç tip onayının bir parçası olarak değerlendirilir.
UNECE R100UNECE R100Elektrikli güç aktarma organlarına özgü gereklilikler kapsamında araç ve batarya sistemi onayı.
2011/65/ABRoHSElektrikli ve elektronik ekipmanda tehlikeli madde kısıtlaması.

İlgili Standartlar

ISO 12405 Hakkında Sık Sorulanlar

Hangi bölümü uygulamalıyız?

Performans için Bölüm 4, güvenlik performansı için Bölüm 3 uygulanır. Şartnameniz eski Bölüm 1 ya da 2'ye atıf yapıyorsa güncellenmesi gerekir.

Hücre deneylerimiz var, paket için yeterli mi?

Yeterli değildir. Hücre tarafı IEC 62660, paket tarafı ISO 12405 kapsamındadır ve paket davranışı BMS ile mekanik yapıya bağlıdır.

Kapasite beyanımızı nasıl yapmalıyız?

Ölçüm koşullarıyla birlikte: hangi sıcaklıkta, hangi deşarj hızında ve hangi şarj penceresinde ölçüldüğü belirtilmelidir.

Çevrim ömrü deneyi ne kadar sürer?

Hedeflenen çevrim sayısına ve deney hızına bağlı olarak aylar sürebilir. Hızlandırılmış protokoller kullanılabilir ama gerçek koşulla ilişkisi gerekçelendirilmelidir.

Sık Sorulan Sorular

Bu standart ürünüm için zorunlu mu?

Zorunluluk; ürün grubuna, hedef pazara ve ilgili mevzuata göre değişir. Ürününüzü ve pazarınızı ilettiğinizde bu standardın gerekip gerekmediğini yazılı olarak netleştiririz.

Test süreci ne kadar sürer?

Süre; standardın kapsamı, numune sayısı ve mevcut kapasiteye göre değişir. Kesin süre, teklif aşamasında numune ve kapsam bilgisiyle birlikte paylaşılır.

Bu standarda göre belgelendirme sizde mi yapılıyor?

Hangi faaliyetin hangi akreditasyon kapsamında yürütüldüğü başvuru sırasında ayrıca teyit edilir. Güncel kapsam bilgisi kurumsal sayfamızda yayımlanır.

İhtiyacım olan standart burada yoksa ne olur?

Kütüphane sürekli büyüyen bir envantere dayanır. Aradığınız kodu bulamazsanız teklif formu üzerinden iletebilirsiniz; ilgili kapsamı değerlendirip dönüş yaparız.