Araç Homologasyonu (E-Mark) Belgelendirmesi

E-Mark (ve küçük harfli e-Mark), araçlar ile araç sistem, aksam ve ayrı teknik ünitelerinin tip onayını gösteren işarettir. Daire içindeki E harfi ve rakam UNECE 1958 Anlaşması kapsamındaki tip onayını (E işareti), dikdörtgen içindeki e harfi ve rakam ise AB tip onayını (e işareti) gösterir; rakam onayı veren ülkeyi belirtir. Türkiye'nin numarası 37'dir.

• Araç aydınlatma, ayna, cam ve lastik üreticileri
• Fren, emniyet kemeri ve koltuk üreticileri
• Römork ve üstyapı imalatçıları
• Araç elektroniği ve EMC kapsamındaki aksam üreticileri
• Araç tip onayı alacak araç üreticileri

Kapsamdaki araç ve aksam için zorunludur; tip onayı olmadan trafiğe tescil ve satış yapılamaz. Onay, tip onay otoritesi (Türkiye'de ilgili bakanlık) tarafından verilir; teknik değerlendirmeyi ise görevlendirilmiş teknik servisler yürütür. Onaya ek olarak Üretim Uygunluğu (CoP) yükümlülüğü süreklidir.

• Ürüne uygulanan UNECE regülasyonunun veya AB tip onay mevzuatının belirlenmesi
• Teknik servis tarafından yapılacak deneylerin planlanması
• Tip onay başvurusu ve teknik dosyanın sunulması
• İlk üretim uygunluğu değerlendirmesi (CoP)
• Tip onay belgesinin düzenlenmesi ve onay numarasının alınması
• E/e işaretinin ürün üzerinde doğru biçimde gösterilmesi
• Üretim uygunluğunun periyodik olarak denetlenmesi
• Tip değişikliklerinin bildirilmesi ve onayın genişletilmesi

1. 1Başvuru ve Ürün TanımıÜrün ailesi, model listesi, teknik özellikler ve hedef pazar belirlenir. Uygulanacak standart ve belgelendirme yolu bu adımda netleşir.
2. 2Teknik Dosya İncelemesiTasarım dokümanları, malzeme listesi, kritik bileşen sertifikaları ve kullanım kılavuzu incelenir.
3. 3Ürün Testleriİlgili standardın gerektirdiği deneyler yapılır. Test raporu, belgelendirme kararının temel dayanağıdır.
4. 4Fabrika DenetimiŞema gerektiriyorsa üretim yerinde imalatın sürekliliği ve ürün kontrolü (FPC) doğrulanır.
5. 5Belge Düzenlenmesi ve İşaretlemeUygunluk doğrulandığında belge düzenlenir; ürün ve ambalaj üzerindeki işaretleme kuralları uygulanır.
6. 6Takip DenetimleriŞemaya göre periyodik fabrika denetimi ve/veya piyasadan numune alınarak takip testi yapılır.

Geçerlilik süresi şemaya göre değişir: kimi ürün belgesi süresiz olup periyodik fabrika denetimine bağlıdır, kimi şema (ör. ülke pazar işaretleri) yıllık veya sevkiyat bazlı yenileme ister. Ürün tasarımında yapılan her değişiklik belgenin gözden geçirilmesini gerektirir.

• Ürün model ve varyant listesi
• Teknik çizim, şema ve malzeme listesi
• Kritik bileşenlerin sertifikaları
• Kullanım kılavuzu ve etiket örneği
• Varsa mevcut test raporları
• Üretim yeri bilgileri

Sabit bir liste fiyatı yoktur; maliyet aşağıdaki değişkenlere göre hesaplanır ve teklifte yazılı olarak verilir.

• Ürün ailesindeki model ve varyant sayısı
• Uygulanacak standardın gerektirdiği test kapsamı
• Fabrika denetimi gerekip gerekmediği
• Hedef pazar sayısı ve her pazarın ayrı test isteyip istemediği
• Mevcut test raporlarının kabul edilip edilemeyeceği

Ürün belgelendirmesi ISO/IEC 17065 kapsamında yürütülür; belgelendirmeye dayanak olan deneyler ise ISO/IEC 17025 akreditasyonuna sahip laboratuvarlarda yapılır. İki kapsam birbirinden ayrıdır. Akreditasyon kurumları arasındaki tanınma IAF ve ILAC anlaşmalarıyla sağlanır.

Bu şemanın hangi kapsamda sunulabildiği ürününüze ve faaliyetinize göre değişir; teklif aşamasında yazılı olarak teyit edilir.

• CB SchemeIECEE CB Scheme
• ATEXPatlayıcı Ortam
• IECExPatlayıcı Ortam
• WheelmarkMarine Equipment
• UNECEAraç Tip Onayı
• CoPÜretim Uygunluğu
• EV ComplianceElektrikli Araç Uygunluğu
• Battery ComplianceBatarya Uygunluğu