Impact – IEC 62133-2

Darbe (Impact) Testi — IEC 62133-2 Nedir?

Impact testi, numuneye tanımlı kütle ve yükseklikten ani bir darbe uygulanarak hasar, kırılma veya güvenlik davranışının değerlendirildiği deneydir. Uygulama alanına göre düzen ve kabul kriteri değişir: batarya hücrelerinde bir kötüye kullanım deneyi, plastik ve camda ise mekanik dayanım deneyidir.

Darbe (Impact) Testi — IEC 62133-2 Amacı

Amaç, ürünün kullanım veya kaza sırasında oluşabilecek darbelere karşı dayanımını belirlemek; batarya uygulamasında ise darbe sonucu iç kısa devre ve termal olay riskini değerlendirmektir.

Darbe (Impact) Testi — IEC 62133-2 Hangi Ürünlere Uygulanır?

Batarya hücre ve modülleri (kötüye kullanım deneyi)
Plastik levha ve enjeksiyon parçaları
Otomotiv dış trim ve cam bileşenleri
Mobilya yüzey ve yapısal elemanları
Ambalaj ve koruyucu muhafazalar

Darbe (Impact) Testi — IEC 62133-2 Hangi Sektörlerde Kullanılır?

BataryaElektrikli AraçOtomotivEnerjiElektronik

Darbe (Impact) Testi — IEC 62133-2 İçin İlgili Standartlar

IEC 62133-2taşınabilir lityum hücre ve bataryalarda güvenlik Testi

Darbe (Impact) Testi — IEC 62133-2 Koşulları

Batarya uygulaması: Standartta tanımlı kütle ve düşme yüksekliği; hücre üzerine çubuk konularak darbe uygulanır
Polimer uygulaması: Sarkaç (Charpy/Izod) veya düşen ağırlık düzeni
Numune sıcaklığı: Oda sıcaklığı veya şartnameye göre düşük sıcaklık
Güvenlik: Batarya deneyleri patlama korumalı kabinde yürütülür

Darbe (Impact) Testi — IEC 62133-2 Cihazı

Düşen ağırlık darbe cihazı
Sarkaçlı darbe test cihazı
Patlama korumalı test hücresi (batarya)
Sıcaklık ve gerilim kaydı
Yüksek hızlı kamera

Darbe (Impact) Testi — IEC 62133-2 İçin Numune Gereksinimleri

Batarya deneyinde numune tam şarjlı ve tek kullanımlık
Polimer numuneler standarda uygun boyutta ve şartlandırılmış olmalı
Numune adedi uygulanan standarda göre belirlenir
Darbe konumu şartnamede tanımlanmalı

Darbe (Impact) Testi — IEC 62133-2 Süresi

Darbe anı saniyeler sürer. Batarya deneylerinde gözlem süresi ile birlikte bir iş günü planlanır.

Darbe (Impact) Testi — IEC 62133-2 Prosedürü

1Numune tanımlanır ve başlangıç durumu kaydedilir.
2Uygulanacak düzen (sarkaç, düşen ağırlık veya batarya darbe) kurulur.
3Kütle ve düşme yüksekliği standarda göre ayarlanır.
4Darbe uygulanır; kuvvet, sıcaklık veya soğurulan enerji kaydedilir.
5Batarya deneyinde gözlem süresi boyunca sıcaklık ve gerilim izlenir.
6Hasar biçimi ve sonuç değerlendirilir.

Darbe (Impact) Testi — IEC 62133-2 Kabul Kriterleri

Kabul kriteri uygulama alanına göre değişir. Batarya deneylerinde tipik kriter yangın ve patlama olmamasıdır; polimer ve cam deneylerinde ise şartnamede minimum darbe dayanımı veya kırılma biçimi tanımlanır.

Sonuçların Değerlendirilmesi

Batarya uygulamasında sıcaklık artışı, gerilim düşüşü ve gaz çıkışı değerlendirilir. Malzeme uygulamasında soğurulan enerji ve kırılma tipi esas alınır.

Darbe (Impact) Testi — IEC 62133-2 Raporu

Uygulanan standart ve düzen
Kütle, yükseklik veya sarkaç kapasitesi
Numune tanımı ve darbe konumu
Ölçülen enerji veya sıcaklık/gerilim kayıtları
Hasar biçimi ve gözlemler

Akreditasyon

EUROLAB; laboratuvar deneylerinde ISO/IEC 17025, muayene ve gözetimde ISO/IEC 17020, sistem ve ürün belgelendirmesinde ISO/IEC 17021-1 ve ISO/IEC 17065 kapsamlarında, IAF ve ILAC çok taraflı tanınma anlaşmalarına taraf akreditasyon kuruluşlarından alınmış uluslararası tanınan akreditasyona sahiptir. Bu zincir, düzenlenen rapor ve belgelerin dünya genelinde kabul görmesini sağlar.

Bu testin akredite kapsamda sunulup sunulamayacağı ürününüze ve uygulanacak standarda göre değişir; akreditasyon metot bazında olduğu için kapsam teklif aşamasında yazılı olarak teyit edilir.

Kapsam ve yetkiler

İlgili Mevzuat

UN 38.3 (batarya taşıma)
UNECE R100
Malzeme ürün standartları

Batarya Testleri — Bu Deney Alanı Ne Yapar?

Aşağıdaki bölüm Impact deneyinin ait olduğu alanı anlatır; bu deneyin kendi koşulları ve kabul ölçütleri yukarıdaki bölümlerde yer alır. Ürününüze özgü kapsam teklif aşamasında yazılı olarak netleştirilir.

Batarya deneyleri üç ayrı soruyu yanıtlar ve her biri kendi standart gövdesine sahiptir: batarya taşınabilir mi, kullanımda güvenli mi, beyan edilen performansı veriyor mu? Bu üç soru sık sık birbirine karıştırılır ve karışıklık ticari sonuç doğurur — taşıma raporuyla pazara girilemez, ürün güvenliği raporuyla sevkiyat yapılamaz.

Taşıma tarafında UN 38.3 zorunlu geçiş noktasıdır; kanıtı olmayan bir batarya sevk edilemez. Güvenlik tarafında uygulama alanı belirleyicidir: taşınabilir ürünlerde IEC 62133-2, endüstriyel ve enerji depolama uygulamalarında IEC 62619 ve IEC 63056, elektrikli araçlarda UNECE R100, UL 2580 ve ISO 6469 devreye girer. Performans tarafında kapasite, iç direnç, çevrim ömrü, kendi kendine deşarj, şarj kabulü ve sıcaklığa bağlı davranış ölçülür.

Bu ailede SEVİYE ayrımı esastır ve tedarik zincirinde en çok tartışma yaratan konudur. Hücre, modül ve paket ayrı ayrı değerlendirilir; hücre için alınmış bir sertifika paketin uygunluğunu göstermez. Paketin davranışı hücrelerin yanında batarya yönetim sistemi, soğutma tasarımı, mekanik yapı, bağlantı düzeni ve yalıtım koordinasyonu tarafından belirlenir. Hücre tedarikçisinin raporunu paket dosyasına koymak yaygın ama yetersiz bir yaklaşımdır.

Termal kaçış ve yayılımı alanın en kritik konusudur. Lityum hücre, hasar gördüğünde ya da aşırı ısındığında kendi kendini besleyen bir kimyasal tepkimeye girebilir; bu noktada ısıyı dışarıdan almak çoğu zaman mümkün olmaz. Modern standartlar bu yüzden tek hücrenin termal kaçışa girmesini KAÇINILMAZ bir arıza senaryosu kabul eder ve soruyu değiştirir: olay komşu hücrelere yayılıyor mu, paket dışına ne veriyor, kullanıcıya ne kadar süre kaçma imkânı kalıyor?

Batarya yönetim sistemi bu alanda bir elektronik kart değil, bir GÜVENLİK İŞLEVİ olarak değerlendirilir. Aşırı şarj, aşırı deşarj, aşırı akım ve aşırı sıcaklık korumalarının gerçekten devreye girdiği, arıza hâlinde güvenli tarafa düştüğü ve yazılımının doğrulandığı gösterilir. Endüstriyel ve araç uygulamalarında bu değerlendirme işlevsel güvenlik çerçevelerine bağlanır.

Mevzuat tarafı hızla ağırlaşmaktadır. (AB) 2023/1542 Batarya Tüzüğü, güvenliğin ötesine geçerek karbon ayak izi beyanı, geri kazanılmış içerik oranı, dayanıklılık ve kapasite beyanı, batarya pasaportu ve taşınabilir bataryalarda çıkarılabilirlik yükümlülükleri getirir. Bu, deney kapsamını klasik güvenlik deneylerinin dışına taşır.

Bu alanın yöntem grupları

Elektriksel kötü kullanım
Aşırı şarj, aşırı deşarj, dış kısa devre, zorlamalı deşarj ve dengesiz şarj. Koruma devrelerinin gerçekten çalıştığı burada görülür.
Mekanik kötü kullanım
Titreşim, şok, ezilme, delme, serbest düşme ve devirme. İç kısa devre koşullarının oluşup oluşmadığı izlenir.
Termal deneyler
Sıcaklık çevrimi, termal şok, yüksek sıcaklıkta bekletme, yangına maruziyet ve termal kaçış yayılımı.
Çevresel deneyler
Nem, alçak basınç, tuz sisi ve gerekiyorsa daldırma; araç ve dış mekân uygulamalarında öne çıkar.
Performans ölçümleri
Kapasite, enerji ve güç, iç direnç, verim, çevrim ömrü, kalendar ömür ve sıcaklığa bağlı davranış.
BMS doğrulaması
Koruma eşiklerinin, hücre dengeleme işlevinin, haberleşme ve arıza tepkisinin doğrulanması.

Bu alanda sık karıştırılanlar

UN 38.3 bir ürün güvenliği belgesi değildir; yalnızca taşıma uygunluğunu gösterir.
Hücre sertifikası paket uygunluğunu göstermez. Paket kendi mimarisiyle ayrıca değerlendirilir.
Aynı hücreden kurulu iki paket farklı sonuç verir; soğutma, bağlantı ve mekanik yapı belirleyicidir.
Performans deneyi güvenlik deneyi değildir. Çevrim ömrü raporu, güvenlik gerekliliklerini karşılamaz.
Elektrikli araç bataryasında UL 2580 raporu ile UNECE R100 onayı aynı şey değildir; biri standart değerlendirmesi, diğeri tip onayı rejimidir.
İkinci yaşam uygulamasına aktarılan araç bataryası yeni bir kullanım profiline girer; eski değerlendirme doğrudan taşınamaz.

Bu alandaki sonuçlar hangi kararı besler

Sevkiyat için taşıma uygunluğu ve deney özeti
Ürün güvenliği beyanı ve pazar erişimi
Batarya Tüzüğü kapsamındaki performans, dayanıklılık ve karbon ayak izi beyanı
Hücre tedarikçisi ya da BMS değişikliğinin etkisinin değerlendirilmesi
Enerji depolama sisteminde tesis kabul süreçleri

İlgili Testler

Darbe (Impact) Testi — IEC 62133-2 Hakkında Sık Sorulan Sorular

Bu sayfa hangi impact testini anlatıyor?

Doküman impact testini birden çok ailede sayıyor: batarya kötüye kullanımı, plastik, otomotiv dış trim, cam ve mobilya. Bu yüzden sayfa her bağlamı kapsar; hangi düzenin uygulanacağı ürününüze ve şartnamenize göre belirlenir.