Operational Shock چیست؟
این آزمایش در چارچوب فصل 7 ("ضربه های عملیاتی و ایمنی تصادف") استاندارد RTCA DO-160 "شرایط زیست محیطی و روش های آزمایش تجهیزات هوابرد" برای ارزیابی مقاومت تجهیزات در برابر ضربه هایی که در طول عملیات عادی در معرض آن قرار می گیرد، انجام می شود. DO-160 دقیقاً همان متن EUROCAE ED-14 است و توسط ISO به عنوان ISO 7137 شناخته می شود.
هدف Operational Shock
هدف تأیید این است که تجهیزات هوانوردی الزامات مربوط به ارزیابی مقاومت در برابر ضربه هایی را که تجهیزات در طول عملیات عادی در شرایط پرواز و زمین در معرض آن قرار می گیرند و برای تکمیل صلاحیت تجهیزات مطابقت دارد.
Operational Shock بر چه محصولاتی اعمال می‌شود؟
- واحدهای اویونیک و نمایشگرها
- تجهیزات الکترونیکی در پرواز
- دستگاه های ارتباطی و ناوبری
- تجهیزات کابین و محفظه بار
- سنسورها و محرک ها
Operational Shock در چه صنایعی کاربرد دارد؟
استانداردهای مرتبط با Operational Shock
- RTCA DO-160شرایط محیطی و روش های آزمایش در تجهیزات هوانوردی تست کنید
- EUROCAE ED-14
- ISO 7137
شرایط Operational Shock
- شکل ضربه
- دندانه اره اوج ترمینال تعریف شده در استاندارد
- اوج شتاب و مدت زمان
- بر اساس دسته بندی تعریف شده است
- تعداد شوک
- تعداد نقاط در هر محور و جهت مشخص شده است
- شرایط عملیاتی
- تجهیزات در حالت کار
تجهیزات Operational Shock
- دستگاه تست شوک
- آنالیز شتاب سنج و شوک
- دستگاه نصب
- نظارت بر عملکرد
الزامات نمونه برای Operational Shock
- دستگاه مونتاژ باید نمایانگر مونتاژ هواپیما باشد
- نظارت بر عملکرد باید تنظیم شود
- عملکرد باید قبل از آزمایش بررسی شود
مدت Operational Shock
به طور معمول نیم تا یک روز کاری.
روش اجرای Operational Shock
- 1Darbe parametreleri belirlenir.
- 2نمونه بر روی فیکسچر نصب می شود.
- 3پالس ها در هر محور و جهت اعمال می شوند.
- 4عملکرد در هنگام ضربه کنترل می شود.
- 5بازرسی بصری انجام می شود.
معیارهای پذیرش Operational Shock
معیار پذیرش، ادامه عملکرد در حین و پس از تأثیرات است.
ارزیابی نتایج
شوک عملیاتی جدا از تست ایمنی تصادف ارزیابی می شود. هر دو در یک بخش تعریف شده اند.
گزارش Operational Shock
- استاندارد کاربردی، بازنگری و قسمت 7
- دسته تجهیزات انتخابی و توجیه
- شرایط کاربردی و نتایج اندازه گیری
- روش نظارت بر عملکرد و مشاهدات
- فرم صلاحیت زیست محیطی (DO-160 Environmental Qualification Form) ورود
اعتباربخشی
EUROLAB دارای اعتبار شناخته شده بین المللی است که از نهادهای اعتباربخشی طرف قراردادهای شناسایی چندجانبه IAF و ILAC، تحت ISO/IEC 17025 برای تست های آزمایشگاهی، ISO/IEC 17020 برای بازرسی و نظارت، و ISO/IEC 17021-1 و سیستم گواهی محصول ISO/IEC. این زنجیره تضمین می کند که گزارش ها و گواهی های صادر شده در سراسر جهان پذیرفته می شوند.
اینکه آیا این آزمون می تواند در محدوده معتبر ارائه شود به محصول شما و استاندارد اعمال شده بستگی دارد. از آنجایی که اعتبارسنجی مبتنی بر روش است، دامنه به صورت کتبی در مرحله نقل قول تأیید می شود.
محدوده و مجوزهامقررات مرتبط
- الزامات صلاحیت تجهیزات هوایی
- اصول صدور گواهینامه EASA/FAA
آزمون هوافضا — این حوزه آزمون چه چیزی را پوشش می‌دهد؟
بخش زیر حوزه‌ای را توصیف می‌کند که آزمون Operational Shock به آن تعلق دارد؛ شرایط و معیارهای پذیرش این آزمون خاص در بخش‌های بالا آمده است. دامنه ویژه محصول شما در مرحله پیشنهاد قیمت به‌صورت مکتوب مشخص می‌شود.
آزمون‌های هوافضا نشان می‌دهد تجهیزات در محیط پرواز به کار خود ادامه می‌دهند و شواهدی برای پرونده قابلیت پرواز فراهم می‌کنند. در این خانواده، احتمال خرابی قابل قبول چند مرتبه از سایر بخش‌ها پایین‌تر است؛ این موضوع مستقیماً دامنه آزمون و بار گواهینامه را تعیین می‌کند.
بارزترین ویژگی این حوزه قابلیت ردیابی است. اینکه یک قطعه هواپیما از کدام ذوب آمده، در کدام کوره عملیات حرارتی و با چه چرخه‌ای فرآوری شده، کدام اپراتور جوش زده و کدام بازرس تأیید کرده، همگی ثبت می‌شود. گزارش آزمون یک حلقه از این زنجیره است؛ اگر زنجیره قطع شود، گزارش به‌تنهایی ارزشی ندارد.
صلاحیت‌سنجی محیطی از طریق RTCA DO-160 انجام می‌شود و دسته‌بندی بر اساس محل نصب تجهیزات در هواپیما انتخاب می‌شود. دستگاهی که روی پانل کابین نصب شده و دستگاهی که داخل بال نصب شده، همان بخش را با دسته‌های متفاوت طی می‌کنند. بنابراین هنگام خواندن گزارش DO-160 دانستن اینکه کدام بخش با کدام دسته اعمال شده ضروری است.
در سمت نرم‌افزار و سخت‌افزار پیچیده، رویکرد کاملاً تغییر می‌کند: مدرک نه آزمون بلکه تضمین فرآیند است. DO-178C برای نرم‌افزار و DO-254 برای سخت‌افزار الکترونیکی پیچیده مشخص می‌کنند فرآیند توسعه چگونه اجرا شود و چه مدارکی تولید شود. هر مرحله، از نیازمندی تا کد، از آزمون کد تا تحلیل پوشش، باید قابل ردیابی باشد. آزمودن یک نرم‌افزار آن را قابل گواهی نمی‌کند؛ این ثبت فرآیند است که چنین می‌کند.
در سمت مواد و فرآیندهای ویژه، مجموعه قواعد جداگانه‌ای اعمال می‌شود. AWS D17.1 برای جوشکاری، SAE AMS 2750 برای پیرومتری در عملیات حرارتی و NAS 410 برای پرسنل آزمون غیرمخرب استفاده می‌شود. برای فرآیندهای ویژه (عملیات حرارتی، پوشش‌دهی، جوشکاری، NDT، چسبانیدن) اعتباربخشی NADCAP در عمل در زنجیره تأمین الزامی است؛ بدون NADCAP فروش قطعات به بسیاری از تولیدکنندگان اصلی ممکن نیست.
در سمت سیستم کیفیت، سری AS/EN 9100 استفاده می‌شود: 9100 برای تولیدکنندگان، 9110 برای سازمان‌های نگهداری و تعمیر و 9120 برای توزیع‌کنندگان. بدون این گواهی‌نامه‌ها ورود به زنجیره تأمین هوافضا عملاً ممکن نیست و ممیزی‌ها به‌طور محسوسی دقیق‌تر از سایر بخش‌ها هستند.
خطر قطعات تقلبی موضوعی خاص این حوزه است. برای شناسایی قطعات تقلبی یا بازفرآوری‌شده در زنجیره تأمین قطعات الکترونیکی، استانداردها و روش‌های تأیید جداگانه‌ای (بازرسی چشمی، اشعه ایکس، بازکردن پوسته و بررسی ساختار داخلی، XRF) به کار می‌رود.
کاربردهای فضایی لایه‌های اضافی می‌افزایند: گازدهی در خلأ، مقاومت در برابر تشعشع، چرخه حرارتی-خلأ طولانی‌مدت و ارزیابی اثرات رویداد منفرد.
گروه‌های روش در این حوزه
صلاحیت‌سنجی محیطی
بخش‌های RTCA DO-160: دما و ارتفاع، ارتعاش، ضربه، رطوبت، شن و گرد و غبار، قارچ، مه نمکی، حساسیت به سیال، یخ‌زدگی، صاعقه.
الکترومغناطیسی
بخش‌های EMC در DO-160؛ ویژگی‌های توان MIL-STD-461 و MIL-STD-704 در پلتفرم‌های نظامی.
تضمین نرم‌افزار و سخت‌افزار
چرخه عمر نرم‌افزار DO-178C و شواهد تضمین طراحی سخت‌افزار DO-254؛ ردیابی الزامات و تحلیل پوشش.
مواد و جوشکاری
تأیید صلاحیت جوشکاری طبق AWS D17.1، آزمون مکانیکی مواد، متالوگرافی و بازرسی غیرمخرب.
کنترل فرآیند ویژه
پیرومتری SAE AMS 2750، راستی‌آزمایی فرآیند پوشش‌دهی و عملیات حرارتی، آماده‌سازی برای ممیزی‌های NADCAP.
محیط فضا
چرخه خلأ حرارتی، گازگیری، تحمل تشعشع و تأیید صلاحیت آکوستیک/ارتعاش.
موارد رایج اشتباه‌گرفته‌شده در این حوزه
- سندی به نام «گواهی DO-160» وجود ندارد؛ DO-160 یک مشخصات آزمون است و خروجی آن گزارش تأیید صلاحیت است.
- انتخاب بخش‌ها و رده‌ها از مشخصات تجهیزات مشتری می‌آید؛ آزمایشگاه نمی‌تواند این انتخاب را به‌تنهایی انجام دهد.
- DO-178C و DO-254 را نمی‌توان صرفاً با آزمون برآورده کرد؛ شاهد، ردیابی فرآیند توسعه است.
- گواهی AS9100 تأیید محصول نیست؛ گواهی سیستم کیفیت است و تأیید قطعه جداگانه انجام می‌شود.
- برای فرآیندهای ویژه، کاری که بدون NADCAP انجام شود حتی اگر از نظر فنی درست باشد در زنجیره تأمین پذیرفته نمی‌شود.
- MIL-STD-810 و DO-160 اغلب با هم اشتباه گرفته می‌شوند: یکی مشخصات نظامی و دیگری هوانوردی غیرنظامی است و پروفایل‌هایشان متفاوت است.
این نتایج از کدام تصمیم پشتیبانی می‌کنند
- قابلیت پرواز و پرونده‌های TSO/ETSO
- ورود به زنجیره تأمین هوافضا و تأیید تأمین‌کننده
- تأیید فرآیند ویژه و آماده‌سازی NADCAP
- تعیین تأثیر تغییر طراحی بر تأیید صلاحیت
- مدیریت ریسک قطعه تقلبی و راستی‌آزمایی مؤلفه
تست های مرتبط
پرسش‌های متداول درباره Operational Shock
دسته تجهیزات چگونه تعیین می شود؟
این دسته بر اساس محل نصب تجهیزات بر روی هواپیما (منطقه تحت فشار/بدون فشار، گرما/گرم نشده) و نوع هواپیما انتخاب می شود. انتخاب دسته به طور مستقیم شرایط آزمون را تعیین می کند و در فرم صلاحیت اعلام می شود.
آیا تفاوتی بین DO-160 و ED-14 وجود دارد؟
شماره RTCA DO-160 و EUROCAE ED-14 دقیقاً همان متن هستند. این دو معادل در نظر گرفته می شوند.